.
.
Kandinsky
-cncouvelis
music John Cage
https://www.facebook.com/share/v/19gik7fpKE/
.
.
Σάββατο 29 Αυγούστου 2026
LITTERATURE-ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ χνκουβέλης cncouvelis - Η Αλίκη μεσα στις ατελείωτες κουκκίδες της Yayoi Kusama ΚΕΙΜΕΝΑ-TEXTS-Χ.Ν.Κουβελης
.
.
LITTERATURE-ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
χνκουβέλης cncouvelis
- Η Αλίκη μεσα στις ατελείωτες κουκκίδες της Yayoi Kusama
ΚΕΙΜΕΝΑ-TEXTS-Χ.Ν.Κουβελης
χνκουβέλης cncouvelis
Η Αλίκη μεσα στις ατελείωτες κουκκίδες της Yayoi Kusama
(Ελληνικά,English,Francais,German,Italian,Spanish,Portuguese)
Η Αλίκη στεκόταν μπροστά στον καθρέφτη και κοιτούσε το είδωλο της.
-Δεν είσαι και πολύ ενδιαφέρουσα σήμερα,είπε στον εαυτό της.
-Ωραία,είπε κι άπλωσε το χερι της,αν και δεν είναι φυσιολογικό,αλλά μήπως είναι η ζωή,
Κι αγγίζοντας την επιφάνεια του καθρέφτη πέρασε μέσα του από την αλλη πλευρά.
Βρέθηκε σε έναν τεράστιο χώρο,οι τοίχοι,το πάτωμα και η οροφή ήταν γεμάτοι κόκκινες,κίτρινες και μαύρες κουκκίδες.Μερικές ήταν μικρές μόλις μπορούσες να να τις δεις.Άλλες τεράστιες,
-Εισαι μέσα στο άπειρο,άκουσε μια φωνή.
Είδε μια γυναίκα με γιαπωνέζικα χαρακτηριστικά, με κόκκινη περούκα και ρούχο γεμάτο λευκές βουλες.
-Καλως ήρθες,είπε η γυναίκα,είμαι η Yayoi Kusama.
Η Αλίκη κοίταξε.
Σε ένα καθρέφτη είδε να χτενιζεται,σε άλλον κοιμόνταν,σε άλλον έτρωγε μια γαλαζια τούρτα με κίτρινες βούλες.
-Ποια από όλες είμαι εγώ;ρώτησε.
-Εξαρταται ποια θέλεις να είσαι,απάντησε η Yayoi Kasuma.
-Αυτος ο κόσμος,αναφώνησε με ενθουσιασμό,είναι πολυ ενδιαφέρων.
Προχώρησε στο χώρο.
Ολες οι κουκκίδες άρχισαν να μετακινούνται,η τεράστια αίθουσα μεταμορφώθηκε σε έναν λαβύρινθο.
-Για να βγεις,βρες την κουκκίδα που δεν υπάρχει.
Άκουσε μια φωνή πίσω της.Γύρισε να δει.
Της μίλησε ο Λαγός με λευκό κοστούμι με μαυρα πουά που τον κρατούσε στην αγκαλιά της η Yayoi Kusama.
-Αυτό είναι αδύνατο,είπε η Αλίκη
-Καθόλου,απάντησε ο λαγός.
-Πού είναι;αφού δεν υπάρχει,είπε,αρα;
-Αρα αν υπήρχε,είπε ο Λαγός, δεν θα ήταν αυτή που δεν υπάρχει.
-Άρα;
-Άρα ψάχνεις κάτι που δεν μπορείς να βρεις.
-Αρα;
-Τότε θα μείνεις εδώ.
-Για πάντα;
-Εδω το 'για παντα' είπε η Yayoi Kusama,
διαρκεί ακριβώς 7 λεπτά.
-Και μετά;
-Μετά αρχίζει ξανά.
-Ξέρεις τουλάχιστον πού είναι η έξοδος;
-Βεβαίως.
-Πού;
-Εκεί που δεν θα την βρεις ποτέ.
-Τότε,λογικά,ας μην ψάξω,
είπε η Αλίκη και προχώρησε στο χώρο.
-Αρα,τοτε,τής φώναξε ο λαγός,δεν θα βγεις ποτε.
Βρέθηκε σε ένα χώρο που είχε μονο κόκκινες κουκκίδες.
Προχώρησε μέσα στις άπειρες κόκκινες κουκκίδες.
Είδε μια να είναι λευκή.
Στάθηκε.
-Αυτη είναι η απουσία μιας κουκκίδας,άκουσε μια φωνή.
Γύρισε και είδε την Yayoi Kusama πίσω της,ορθια μπροστά από μια τεράστια κίτρινη πουά κολοκύθα,με κοκκινο πουά μακρύ φόρεμα.
-Ειναι μια τρύπα,και πρέπει τώρα να επιστρέψεις,
της είπε η Yayoi Kusama σοβαρα.
Η Αλίκη κοίταξε τα χέρια της,
το αριστερό ήταν γεμάτο μικρές κίτρινες κουκκίδες.
κοίταξε το δεξί.
Και αυτό είχε πορτοκαλι κουκκίδες.
Τα φώτα άρχισαν να χαμηλώνουν,.
Οι χιλιάδες κουκκίδες στο χώρο εξαφανίσθηκαν.
Ενώ περνούσε μέσα από τον καθρεφτη άκουσε τη φωνή του λαγού.
-Ξεχασες τη τούρτα.Γύρνα πίσω!
Ήταν πάλι στο δωμάτιό της,
μπροστά στον καθρέφτη.
Κοίταξε το είδωλο της.
Η αντανάκλασης της άπλωσε το δεξί χέρι.
Στη παλάμη υπήρχε μια μικρή κίτρινη κουκκίδα.
.
.
Alice Among Yayoi Kusama’s Endless Dots
Alice stood in front of the mirror and looked at her reflection.
“You’re not very interesting today,” she said to herself.
“Fine,” she said, and stretched out her hand. “Although it isn’t normal… but then, what is life?”
And as she touched the surface of the mirror, she passed through it to the other side.
She found herself in an enormous space. The walls, the floor, and the ceiling were covered with red, yellow, and black dots. Some were tiny, barely visible. Others were enormous.
“You are inside infinity,” a voice said.
She saw a woman with Japanese features, wearing a red wig and a garment covered with white dots.
“Welcome,” said the woman. “I’m Yayoi Kusama.”
Alice looked around.
In one mirror she saw herself combing her hair; in another, she was sleeping; in yet another, she was eating a blue cake covered with yellow dots.
“Which one of all these am I?” she asked.
“That depends on which one you want to be,” Yayoi Kusama replied.
“This world,” Alice exclaimed excitedly, “is very interesting!”
She moved farther into the space.
All the dots began to move, and the enormous hall transformed into a labyrinth.
“To get out, find the dot that doesn’t exist.”
She heard a voice behind her. She turned around.
It was the Rabbit, dressed in a white suit with black polka dots, held in Yayoi Kusama’s arms.
“That’s impossible,” Alice said.
“Not at all,” the Rabbit replied.
“Where is it? Since it doesn’t exist, where could it be?”
“Exactly. If it existed,” said the Rabbit, “it wouldn’t be the one that doesn’t exist.”
“So?”
“So you are looking for something you cannot find.”
“So?”
“Then you’ll stay here.”
“For ever?”
“Here,” said Yayoi Kusama, “ ‘forever’ lasts exactly seven minutes.”
“And then?”
“Then it starts all over again.”
“Do you at least know where the exit is?”
“Of course.”
“Where?”
“Where you will never find it.”
“Then, logically, I shouldn’t look for it,” Alice said, and continued walking through the space.
“Then you’ll never get out!” the Rabbit shouted after her.
She found herself in a room containing nothing but red dots.
She walked among the endless red dots.
Then she saw one that was white.
She stopped.
“That is the absence of a dot,” she heard a voice say.
She turned and saw Yayoi Kusama standing behind her, in front of an enormous yellow polka-dot pumpkin, wearing a long red dress covered with polka dots.
“It is a hole, and now you must return,” Yayoi Kusama told her seriously.
Alice looked at her hands.
Her left hand was covered with tiny yellow dots.
She looked at her right.
That one, too, was covered with orange dots.
The lights began to dim.
The thousands of dots in the room disappeared.
As she passed through the mirror, she heard the Rabbit’s voice:
“You forgot the cake. Come back!”
She was back in her room, standing in front of the mirror.
She looked at her reflection.
Her reflection stretched out its right hand.
In the palm of its hand was a tiny yellow dot.
. . .
.
Alice au milieu des points infinis de Yayoi Kusama
Alice se tenait devant le miroir et regardait son reflet.
« Tu n’es pas très intéressante aujourd’hui », se dit-elle.
« Très bien », dit-elle en tendant la main. « Même si ce n’est pas normal… mais après tout, qu’est-ce qui est normal dans la vie ? »
Et, en touchant la surface du miroir, elle passa à travers et se retrouva de l’autre côté.
Elle se retrouva dans un espace immense. Les murs, le sol et le plafond étaient couverts de points rouges, jaunes et noirs. Certains étaient minuscules, à peine visibles. D’autres étaient gigantesques.
« Tu es à l’intérieur de l’infini », entendit-elle dire.
Elle aperçut une femme aux traits japonais, portant une perruque rouge et un vêtement couvert de pois blancs.
« Bienvenue », dit la femme. « Je suis Yayoi Kusama. »
Alice regarda autour d’elle.
Dans un miroir, elle se vit en train de se coiffer ; dans un autre, elle dormait ; dans un troisième, elle mangeait un gâteau bleu couvert de pois jaunes.
« Laquelle de toutes ces femmes suis-je ? » demanda-t-elle.
« Cela dépend de celle que tu veux être », répondit Yayoi Kusama.
« Ce monde », s’exclama Alice avec enthousiasme, « est vraiment très intéressant ! »
Elle avança dans l’espace.
Tous les points commencèrent à se déplacer, et l’immense salle se transforma en un labyrinthe.
« Pour sortir, trouve le point qui n’existe pas. »
Elle entendit une voix derrière elle. Elle se retourna.
C’était le Lapin, vêtu d’un costume blanc à pois noirs, que Yayoi Kusama tenait dans ses bras.
« C’est impossible », dit Alice.
« Pas du tout », répondit le Lapin.
« Où est-il ? Puisqu’il n’existe pas, où peut-il être ? »
« Justement. S’il existait », dit le Lapin, « ce ne serait pas celui qui n’existe pas. »
« Alors ? »
« Alors tu cherches quelque chose que tu ne peux pas trouver. »
« Alors ? »
« Alors tu resteras ici. »
« Pour toujours ? »
« Ici », dit Yayoi Kusama, « le “pour toujours” dure exactement sept minutes. »
« Et après ? »
« Après, ça recommence. »
« Tu sais au moins où se trouve la sortie ? »
« Bien sûr. »
« Où ? »
« Là où tu ne la trouveras jamais. »
« Alors, logiquement, je ne devrais pas la chercher », dit Alice en continuant d’avancer dans l’espace.
« Alors tu ne sortiras jamais ! » lui cria le Lapin.
Elle se retrouva dans un espace qui ne contenait que des points rouges.
Elle avança parmi les points rouges infinis.
Elle en vit un qui était blanc.
Elle s’arrêta.
« C’est l’absence d’un point », entendit-elle dire.
Elle se retourna et vit Yayoi Kusama debout derrière elle, devant une immense citrouille jaune à pois, vêtue d’une longue robe rouge à pois.
« C’est un trou, et maintenant tu dois revenir », lui dit sérieusement Yayoi Kusama.
Alice regarda ses mains.
Sa main gauche était couverte de petits points jaunes.
Elle regarda sa main droite.
Celle-ci aussi était couverte de points orange.
Les lumières commencèrent à s’éteindre.
Les milliers de points de la pièce disparurent.
Alors qu’elle traversait le miroir, elle entendit la voix du Lapin :
« Tu as oublié le gâteau. Reviens ! »
Elle se retrouva de nouveau dans sa chambre, devant le miroir.
Elle regarda son reflet.
Son reflet tendit la main droite.
Dans sa paume, il y avait un petit point jaune.
. . .
.
Alice zwischen den endlosen Punkten von Yayoi Kusama
Alice stand vor dem Spiegel und betrachtete ihr Spiegelbild.
„Du bist heute nicht besonders interessant“, sagte sie zu sich selbst.
„Na gut“, sagte sie und streckte ihre Hand aus. „Auch wenn das nicht normal ist … aber was ist schon das Leben?“
Und als sie die Oberfläche des Spiegels berührte, ging sie durch ihn hindurch auf die andere Seite.
Sie fand sich in einem riesigen Raum wieder. Die Wände, der Boden und die Decke waren mit roten, gelben und schwarzen Punkten bedeckt. Manche waren winzig, kaum sichtbar. Andere waren riesengroß.
„Du bist im Unendlichen“, hörte sie eine Stimme sagen.
Sie sah eine Frau mit japanischen Gesichtszügen, einer roten Perücke und einem Kleidungsstück voller weißer Punkte.
„Willkommen“, sagte die Frau. „Ich bin Yayoi Kusama.“
Alice sah sich um.
In einem Spiegel sah sie sich beim Kämmen, in einem anderen schlief sie, in einem dritten aß sie einen blauen Kuchen mit gelben Punkten.
„Welche von all diesen bin ich?“, fragte sie.
„Das hängt davon ab, welche du sein möchtest“, antwortete Yayoi Kusama.
„Diese Welt“, rief Alice begeistert, „ist wirklich sehr interessant!“
Sie ging weiter durch den Raum.
Alle Punkte begannen sich zu bewegen, und der riesige Saal verwandelte sich in ein Labyrinth.
„Um hinauszukommen, musst du den Punkt finden, den es nicht gibt.“
Sie hörte hinter sich eine Stimme. Sie drehte sich um.
Es war der Hase in einem weißen Anzug mit schwarzen Punkten, den Yayoi Kusama in ihren Armen hielt.
„Das ist unmöglich“, sagte Alice.
„Überhaupt nicht“, antwortete der Hase.
„Wo ist er? Wenn es ihn nicht gibt, wo soll er dann sein?“
„Eben. Wenn es ihn gäbe“, sagte der Hase, „wäre er nicht derjenige, den es nicht gibt.“
„Also?“
„Also suchst du nach etwas, das du nicht finden kannst.“
„Also?“
„Dann wirst du hierbleiben.“
„Für immer?“
„Hier“, sagte Yayoi Kusama, „dauert das ‚Für immer‘ genau sieben Minuten.“
„Und danach?“
„Danach beginnt alles wieder von vorn.“
„Weißt du wenigstens, wo der Ausgang ist?“
„Natürlich.“
„Wo?“
„Dort, wo du ihn niemals finden wirst.“
„Dann sollte ich ihn logischerweise gar nicht suchen“, sagte Alice und ging weiter durch den Raum.
„Dann wirst du niemals hinauskommen!“, rief ihr der Hase hinterher.
Sie fand sich in einem Raum wieder, in dem es nur rote Punkte gab.
Sie ging zwischen den unzähligen roten Punkten hindurch.
Dann sah sie einen, der weiß war.
Sie blieb stehen.
„Das ist die Abwesenheit eines Punktes“, hörte sie eine Stimme sagen.
Sie drehte sich um und sah Yayoi Kusama hinter sich stehen, vor einem riesigen gelben Kürbis mit Punkten. Sie trug ein langes rotes Kleid mit schwarzen Punkten.
„Es ist ein Loch, und jetzt musst du zurück“, sagte Yayoi Kusama ernst.
Alice sah auf ihre Hände.
Ihre linke Hand war mit kleinen gelben Punkten bedeckt.
Sie betrachtete ihre rechte Hand.
Auch sie war mit orangefarbenen Punkten bedeckt.
Die Lichter begannen schwächer zu werden.
Die Tausenden von Punkten im Raum verschwanden.
Während sie durch den Spiegel zurückging, hörte sie die Stimme des Hasen:
„Du hast den Kuchen vergessen. Komm zurück!“
Sie war wieder in ihrem Zimmer, vor dem Spiegel.
Sie betrachtete ihr Spiegelbild.
Ihr Spiegelbild streckte die rechte Hand aus.
In der Handfläche befand sich ein kleiner gelber Punkt.
. . .
.
Alice tra gli infiniti puntini di Yayoi Kusama
Alice era in piedi davanti allo specchio e guardava la propria immagine riflessa.
«Oggi non sei poi così interessante», disse a se stessa.
«Va bene», disse, allungando la mano. «Anche se non è normale… ma, in fondo, che cos’è la vita?»
E, toccando la superficie dello specchio, la attraversò e passò dall’altra parte.
Si ritrovò in uno spazio enorme. Le pareti, il pavimento e il soffitto erano ricoperti di puntini rossi, gialli e neri. Alcuni erano minuscoli, appena visibili. Altri erano giganteschi.
«Sei dentro l’infinito», udì una voce.
Vide una donna dai tratti giapponesi, con una parrucca rossa e un abito ricoperto di pois bianchi.
«Benvenuta», disse la donna. «Sono Yayoi Kusama.»
Alice guardò intorno a sé.
In uno specchio si vide mentre si pettinava; in un altro dormiva; in un altro ancora mangiava una torta azzurra ricoperta di pois gialli.
«Quale di tutte sono io?» domandò.
«Dipende da quale vuoi essere», rispose Yayoi Kusama.
«Questo mondo», esclamò Alice con entusiasmo, «è davvero molto interessante!»
Proseguì nello spazio.
Tutti i puntini cominciarono a muoversi e l’enorme sala si trasformò in un labirinto.
«Per uscire, trova il puntino che non esiste.»
Udì una voce alle sue spalle. Si voltò.
Era il Coniglio, vestito con un completo bianco a pois neri, che Yayoi Kusama teneva tra le braccia.
«È impossibile», disse Alice.
«Niente affatto», rispose il Coniglio.
«Dov’è? Se non esiste, dove può essere?»
«Appunto. Se esistesse», disse il Coniglio, «non sarebbe quello che non esiste.»
«Quindi?»
«Quindi stai cercando qualcosa che non puoi trovare.»
«Quindi?»
«Allora resterai qui.»
«Per sempre?»
«Qui», disse Yayoi Kusama, «il “per sempre” dura esattamente sette minuti.»
«E dopo?»
«Dopo ricomincia tutto da capo.»
«Sai almeno dov’è l’uscita?»
«Certamente.»
«Dove?»
«Là dove non la troverai mai.»
«Allora, logicamente, non dovrei cercarla», disse Alice, continuando ad avanzare nello spazio.
«Allora non uscirai mai!», le gridò il Coniglio.
Si ritrovò in uno spazio dove c’erano soltanto puntini rossi.
Camminò in mezzo agli infiniti puntini rossi.
Ne vide uno bianco.
Si fermò.
«Questa è l’assenza di un puntino», udì una voce.
Si voltò e vide Yayoi Kusama dietro di lei, in piedi davanti a un’enorme zucca gialla a pois, con indosso un lungo vestito rosso a pois.
«È un buco, e adesso devi tornare indietro», le disse seriamente Yayoi Kusama.
Alice guardò le proprie mani.
La mano sinistra era ricoperta di piccoli puntini gialli.
Guardò la destra.
Anche quella aveva dei puntini arancioni.
Le luci cominciarono ad affievolirsi.
Le migliaia di puntini nello spazio scomparvero.
Mentre attraversava lo specchio, sentì la voce del Coniglio:
«Hai dimenticato la torta. Torna indietro!»
Era di nuovo nella sua stanza, davanti allo specchio.
Guardò la propria immagine riflessa.
La sua immagine riflessa allungò la mano destra.
Sul palmo c’era un piccolo puntino giallo.
. . .
.
Alicia entre los infinitos puntos de Yayoi Kusama
Alicia estaba de pie frente al espejo y contemplaba su reflejo.
—Hoy no eres muy interesante —se dijo a sí misma.
—Está bien —dijo, y extendió la mano—. Aunque no sea normal… pero, al fin y al cabo, ¿qué es la vida?
Y, al tocar la superficie del espejo, atravesó su superficie y pasó al otro lado.
Se encontró en un espacio enorme. Las paredes, el suelo y el techo estaban cubiertos de puntos rojos, amarillos y negros. Algunos eran diminutos, apenas podían verse. Otros eran enormes.
—Estás dentro del infinito —oyó decir a una voz.
Vio a una mujer de rasgos japoneses, con una peluca roja y una prenda cubierta de lunares blancos.
—Bienvenida —dijo la mujer—. Soy Yayoi Kusama.
Alicia miró a su alrededor.
En un espejo se vio peinándose; en otro estaba durmiendo; en otro comía una tarta azul cubierta de lunares amarillos.
—¿Cuál de todas soy yo? —preguntó.
—Depende de cuál quieras ser —respondió Yayoi Kusama.
—Este mundo —exclamó Alicia con entusiasmo— es muy interesante.
Avanzó por el espacio.
Todos los puntos comenzaron a moverse y la enorme sala se transformó en un laberinto.
—Para salir, encuentra el punto que no existe.
Oyó una voz detrás de ella. Se volvió para mirar.
Era el Conejo, vestido con un traje blanco de lunares negros, que Yayoi Kusama sostenía entre sus brazos.
—Eso es imposible —dijo Alicia.
—En absoluto —respondió el Conejo.
—¿Dónde está? Si no existe, ¿dónde puede estar?
—Precisamente. Si existiera —dijo el Conejo—, no sería el que no existe.
—¿Entonces?
—Entonces estás buscando algo que no puedes encontrar.
—¿Entonces?
—Entonces te quedarás aquí.
—¿Para siempre?
—Aquí —dijo Yayoi Kusama—, el «para siempre» dura exactamente siete minutos.
—¿Y después?
—Después vuelve a empezar.
—¿Sabes al menos dónde está la salida?
—Por supuesto.
—¿Dónde?
—Allí donde nunca la encontrarás.
—Entonces, lógicamente, no debería buscarla —dijo Alicia, y continuó avanzando por el espacio.
—¡Entonces nunca saldrás! —le gritó el Conejo.
Se encontró en un espacio que solo tenía puntos rojos.
Avanzó entre los infinitos puntos rojos.
Vio uno que era blanco.
Se detuvo.
—Esta es la ausencia de un punto —oyó decir a una voz.
Se volvió y vio a Yayoi Kusama detrás de ella, de pie frente a una enorme calabaza amarilla con lunares, vestida con un largo vestido rojo de lunares.
—Es un agujero, y ahora tienes que regresar —le dijo Yayoi Kusama seriamente.
Alicia miró sus manos.
La izquierda estaba cubierta de pequeños puntos amarillos.
Miró la derecha.
También tenía puntos naranjas.
Las luces comenzaron a apagarse.
Los miles de puntos del espacio desaparecieron.
Mientras atravesaba el espejo, oyó la voz del Conejo:
—¡Te has olvidado de la tarta! ¡Vuelve!
Ya estaba otra vez en su habitación, frente al espejo.
Miró su reflejo.
Su reflejo extendió la mano derecha.
En la palma había un pequeño punto amarillo.
. . .
.
Alice entre os pontos infinitos de Yayoi Kusama
Alice estava parada diante do espelho e olhava para o seu reflexo.
—Hoje você não é muito interessante —disse para si mesma.
—Está bem —disse, estendendo a mão—. Embora isso não seja normal… mas, afinal, o que é a vida?
E, ao tocar a superfície do espelho, atravessou-a e passou para o outro lado.
Encontrou-se num espaço enorme. As paredes, o chão e o teto estavam cobertos de pontos vermelhos, amarelos e pretos. Alguns eram minúsculos, mal se podiam ver. Outros eram enormes.
—Você está dentro do infinito —ouviu uma voz dizer.
Viu uma mulher de traços japoneses, com uma peruca vermelha e uma roupa coberta de bolinhas brancas.
—Bem-vinda —disse a mulher—. Eu sou Yayoi Kusama.
Alice olhou ao redor.
Num espelho viu-se penteando o cabelo; noutro, estava dormindo; noutro ainda, comia um bolo azul coberto de bolinhas amarelas.
—Qual de todas sou eu? —perguntou.
—Depende de qual você quer ser —respondeu Yayoi Kusama.
—Este mundo —exclamou Alice com entusiasmo— é muito interessante.
Ela avançou pelo espaço.
Todas as bolinhas começaram a se mover, e o enorme salão transformou-se num labirinto.
—Para sair, encontre a bolinha que não existe.
Ela ouviu uma voz atrás de si. Virou-se para olhar.
Era o Coelho, vestido com um terno branco de bolinhas pretas, que Yayoi Kusama segurava nos braços.
—Isso é impossível —disse Alice.
—De jeito nenhum —respondeu o Coelho.
—Onde está? Se ela não existe, onde pode estar?
—Exatamente. Se existisse —disse o Coelho—, não seria aquela que não existe.
—Então?
—Então você está procurando algo que não pode encontrar.
—Então?
—Então ficará aqui.
—Para sempre?
—Aqui —disse Yayoi Kusama—, o «para sempre» dura exatamente sete minutos.
—E depois?
—Depois começa tudo de novo.
—Você sabe pelo menos onde fica a saída?
—Claro.
—Onde?
—Lá onde você nunca a encontrará.
—Então, logicamente, é melhor não procurá-la —disse Alice, continuando a caminhar pelo espaço.
—Então você nunca sairá! —gritou o Coelho atrás dela.
Ela se encontrou num espaço onde havia apenas pontos vermelhos.
Caminhou entre os infinitos pontos vermelhos.
Viu um que era branco.
Parou.
—Esta é a ausência de um ponto —ouviu uma voz dizer.
Virou-se e viu Yayoi Kusama atrás dela, de pé diante de uma enorme abóbora amarela com bolinhas, usando um longo vestido vermelho de bolinhas.
—É um buraco, e agora você precisa voltar —disse Yayoi Kusama seriamente.
Alice olhou para as suas mãos.
A mão esquerda estava coberta de pequenos pontos amarelos.
Olhou para a direita.
Ela também tinha pontos cor de laranja.
As luzes começaram a diminuir.
Os milhares de pontos no espaço desapareceram.
Enquanto atravessava o espelho, ouviu a voz do Coelho:
—Você esqueceu o bolo. Volte!
Ela estava novamente no seu quarto, diante do espelho.
Olhou para o seu reflexo.
O reflexo estendeu a mão direita.
Na palma havia um pequeno ponto amarelo.
. . .
.
.
.
.
Χ-Litterature Λογοτεχνια -χ.ν.κουβελης c.n.couvelis
.
.
Χ-Litterature Λογοτεχνια
-χ.ν.κουβελης c.n.couvelis
.
.
φωτογράφιση
-χνκουβελης cncouvelis
χνκουβελης cncouvelis
Το σώμα και η επιφάνεια
(performance)
Σε έναν άδειο χώρο,με ξύλινο πάτωμα και χαμηλό φωτισμό, μια γυναίκα βρίσκεται πίσω από μια μεγάλη,λευκή, επιμήκη επιφάνεια.
Το σώμα της παραμένει μερικώς κρυμμένο.
Μόνο τα χέρια και τα πόδια εμφανίζονται γύρω από τις άκρες του αντικειμένου.
Η γυναίκα αρχίζει να κινεί αργά το ένα χέρι πάνω στο ξύλινο πάτωμα,τα δάχτυλα , σαν να αναζητούν κάτι. Σταματούν.Ξαναρχίζουν.
Το άλλο χέρι ακουμπά στην άκρη της λευκής επιφάνειας.
Σιωπή.
Έπειτα,με μια πολύ αργή κίνηση, το χέρι διατρέχει την επιφάνεια από τη μία άκρη στην άλλη.
Η περφόρμερ προσπαθεί να μετακινήσει την επιφάνεια.Δεν τα καταφέρνει.Ξαναπροσπαθεί. Η επιφανεια παραμένει ακίνητη.
Ύστερα αρχίζει μετακινείται για να
κρυφθει πίσω της.
Για πεντε λεπτα εξαφανίζεται σχεδόν ολόκληρη.
Ύστερα αργά ένα πόδι γίνεται ορατο.
Ύστερα ένα χέρι.
Κινει τα δαχτυλα.
Σιωπή.
Ακούγονται βήματα.
Η τριβή του σώματος πάνω στην επιφάνεια.
Σιωπή.
Στο τέλος η γυναίκα βγαίνει αργά από πίσω από την επιφάνεια.
Σηκώνεται.
Σκοτάδι.
.
.
.
χνκουβέλης cncouvelis
Η Αλίκη μεσα στις ατελείωτες κουκκίδες της Yayoi Kusama
(Ελληνικά,English,Francais,German,Italian,Spanish,Portuguese)
Η Αλίκη στεκόταν μπροστά στον καθρέφτη και κοιτούσε το είδωλο της.
-Δεν είσαι και πολύ ενδιαφέρουσα σήμερα,είπε στον εαυτό της.
-Ωραία,είπε κι άπλωσε το χερι της,αν και δεν είναι φυσιολογικό,αλλά μήπως είναι η ζωή,
Κι αγγίζοντας την επιφάνεια του καθρέφτη πέρασε μέσα του από την αλλη πλευρά.
Βρέθηκε σε έναν τεράστιο χώρο,οι τοίχοι,το πάτωμα και η οροφή ήταν γεμάτοι κόκκινες,κίτρινες και μαύρες κουκκίδες.Μερικές ήταν μικρές μόλις μπορούσες να να τις δεις.Άλλες τεράστιες,
-Εισαι μέσα στο άπειρο,άκουσε μια φωνή.
Είδε μια γυναίκα με γιαπωνέζικα χαρακτηριστικά, με κόκκινη περούκα και ρούχο γεμάτο λευκές βουλες.
-Καλως ήρθες,είπε η γυναίκα,είμαι η Yayoi Kusama.
Η Αλίκη κοίταξε.
Σε ένα καθρέφτη είδε να χτενιζεται,σε άλλον κοιμόνταν,σε άλλον έτρωγε μια γαλαζια τούρτα με κίτρινες βούλες.
-Ποια από όλες είμαι εγώ;ρώτησε.
-Εξαρταται ποια θέλεις να είσαι,απάντησε η Yayoi Kasuma.
-Αυτος ο κόσμος,αναφώνησε με ενθουσιασμό,είναι πολυ ενδιαφέρων.
Προχώρησε στο χώρο.
Ολες οι κουκκίδες άρχισαν να μετακινούνται,η τεράστια αίθουσα μεταμορφώθηκε σε έναν λαβύρινθο.
-Για να βγεις,βρες την κουκκίδα που δεν υπάρχει.
Άκουσε μια φωνή πίσω της.Γύρισε να δει.
Της μίλησε ο Λαγός με λευκό κοστούμι με μαυρα πουά που τον κρατούσε στην αγκαλιά της η Yayoi Kusama.
-Αυτό είναι αδύνατο,είπε η Αλίκη
-Καθόλου,απάντησε ο λαγός.
-Πού είναι;αφού δεν υπάρχει,είπε,αρα;
-Αρα αν υπήρχε,είπε ο Λαγός, δεν θα ήταν αυτή που δεν υπάρχει.
-Άρα;
-Άρα ψάχνεις κάτι που δεν μπορείς να βρεις.
-Αρα;
-Τότε θα μείνεις εδώ.
-Για πάντα;
-Εδω το 'για παντα' είπε η Yayoi Kusama,
διαρκεί ακριβώς 7 λεπτά.
-Και μετά;
-Μετά αρχίζει ξανά.
-Ξέρεις τουλάχιστον πού είναι η έξοδος;
-Βεβαίως.
-Πού;
-Εκεί που δεν θα την βρεις ποτέ.
-Τότε,λογικά,ας μην ψάξω,
είπε η Αλίκη και προχώρησε στο χώρο.
-Αρα,τοτε,τής φώναξε ο λαγός,δεν θα βγεις ποτε.
Βρέθηκε σε ένα χώρο που είχε μονο κόκκινες κουκκίδες.
Προχώρησε μέσα στις άπειρες κόκκινες κουκκίδες.
Είδε μια να είναι λευκή.
Στάθηκε.
-Αυτη είναι η απουσία μιας κουκκίδας,άκουσε μια φωνή.
Γύρισε και είδε την Yayoi Kusama πίσω της,ορθια μπροστά από μια τεράστια κίτρινη πουά κολοκύθα,με κοκκινο πουά μακρύ φόρεμα.
-Ειναι μια τρύπα,και πρέπει τώρα να επιστρέψεις,
της είπε η Yayoi Kusama σοβαρα.
Η Αλίκη κοίταξε τα χέρια της,
το αριστερό ήταν γεμάτο μικρές κίτρινες κουκκίδες.
κοίταξε το δεξί.
Και αυτό είχε πορτοκαλι κουκκίδες.
Τα φώτα άρχισαν να χαμηλώνουν,.
Οι χιλιάδες κουκκίδες στο χώρο εξαφανίσθηκαν.
Ενώ περνούσε μέσα από τον καθρεφτη άκουσε τη φωνή του λαγού.
-Ξεχασες τη τούρτα.Γύρνα πίσω!
Ήταν πάλι στο δωμάτιό της,
μπροστά στον καθρέφτη.
Κοίταξε το είδωλο της.
Η αντανάκλασης της άπλωσε το δεξί χέρι.
Στη παλάμη υπήρχε μια μικρή κίτρινη κουκκίδα.
.
.
Alice Among Yayoi Kusama’s Endless Dots
Alice stood in front of the mirror and looked at her reflection.
“You’re not very interesting today,” she said to herself.
“Fine,” she said, and stretched out her hand. “Although it isn’t normal… but then, what is life?”
And as she touched the surface of the mirror, she passed through it to the other side.
She found herself in an enormous space. The walls, the floor, and the ceiling were covered with red, yellow, and black dots. Some were tiny, barely visible. Others were enormous.
“You are inside infinity,” a voice said.
She saw a woman with Japanese features, wearing a red wig and a garment covered with white dots.
“Welcome,” said the woman. “I’m Yayoi Kusama.”
Alice looked around.
In one mirror she saw herself combing her hair; in another, she was sleeping; in yet another, she was eating a blue cake covered with yellow dots.
“Which one of all these am I?” she asked.
“That depends on which one you want to be,” Yayoi Kusama replied.
“This world,” Alice exclaimed excitedly, “is very interesting!”
She moved farther into the space.
All the dots began to move, and the enormous hall transformed into a labyrinth.
“To get out, find the dot that doesn’t exist.”
She heard a voice behind her. She turned around.
It was the Rabbit, dressed in a white suit with black polka dots, held in Yayoi Kusama’s arms.
“That’s impossible,” Alice said.
“Not at all,” the Rabbit replied.
“Where is it? Since it doesn’t exist, where could it be?”
“Exactly. If it existed,” said the Rabbit, “it wouldn’t be the one that doesn’t exist.”
“So?”
“So you are looking for something you cannot find.”
“So?”
“Then you’ll stay here.”
“For ever?”
“Here,” said Yayoi Kusama, “ ‘forever’ lasts exactly seven minutes.”
“And then?”
“Then it starts all over again.”
“Do you at least know where the exit is?”
“Of course.”
“Where?”
“Where you will never find it.”
“Then, logically, I shouldn’t look for it,” Alice said, and continued walking through the space.
“Then you’ll never get out!” the Rabbit shouted after her.
She found herself in a room containing nothing but red dots.
She walked among the endless red dots.
Then she saw one that was white.
She stopped.
“That is the absence of a dot,” she heard a voice say.
She turned and saw Yayoi Kusama standing behind her, in front of an enormous yellow polka-dot pumpkin, wearing a long red dress covered with polka dots.
“It is a hole, and now you must return,” Yayoi Kusama told her seriously.
Alice looked at her hands.
Her left hand was covered with tiny yellow dots.
She looked at her right.
That one, too, was covered with orange dots.
The lights began to dim.
The thousands of dots in the room disappeared.
As she passed through the mirror, she heard the Rabbit’s voice:
“You forgot the cake. Come back!”
She was back in her room, standing in front of the mirror.
She looked at her reflection.
Her reflection stretched out its right hand.
In the palm of its hand was a tiny yellow dot.
. . .
.
Alice au milieu des points infinis de Yayoi Kusama
Alice se tenait devant le miroir et regardait son reflet.
« Tu n’es pas très intéressante aujourd’hui », se dit-elle.
« Très bien », dit-elle en tendant la main. « Même si ce n’est pas normal… mais après tout, qu’est-ce qui est normal dans la vie ? »
Et, en touchant la surface du miroir, elle passa à travers et se retrouva de l’autre côté.
Elle se retrouva dans un espace immense. Les murs, le sol et le plafond étaient couverts de points rouges, jaunes et noirs. Certains étaient minuscules, à peine visibles. D’autres étaient gigantesques.
« Tu es à l’intérieur de l’infini », entendit-elle dire.
Elle aperçut une femme aux traits japonais, portant une perruque rouge et un vêtement couvert de pois blancs.
« Bienvenue », dit la femme. « Je suis Yayoi Kusama. »
Alice regarda autour d’elle.
Dans un miroir, elle se vit en train de se coiffer ; dans un autre, elle dormait ; dans un troisième, elle mangeait un gâteau bleu couvert de pois jaunes.
« Laquelle de toutes ces femmes suis-je ? » demanda-t-elle.
« Cela dépend de celle que tu veux être », répondit Yayoi Kusama.
« Ce monde », s’exclama Alice avec enthousiasme, « est vraiment très intéressant ! »
Elle avança dans l’espace.
Tous les points commencèrent à se déplacer, et l’immense salle se transforma en un labyrinthe.
« Pour sortir, trouve le point qui n’existe pas. »
Elle entendit une voix derrière elle. Elle se retourna.
C’était le Lapin, vêtu d’un costume blanc à pois noirs, que Yayoi Kusama tenait dans ses bras.
« C’est impossible », dit Alice.
« Pas du tout », répondit le Lapin.
« Où est-il ? Puisqu’il n’existe pas, où peut-il être ? »
« Justement. S’il existait », dit le Lapin, « ce ne serait pas celui qui n’existe pas. »
« Alors ? »
« Alors tu cherches quelque chose que tu ne peux pas trouver. »
« Alors ? »
« Alors tu resteras ici. »
« Pour toujours ? »
« Ici », dit Yayoi Kusama, « le “pour toujours” dure exactement sept minutes. »
« Et après ? »
« Après, ça recommence. »
« Tu sais au moins où se trouve la sortie ? »
« Bien sûr. »
« Où ? »
« Là où tu ne la trouveras jamais. »
« Alors, logiquement, je ne devrais pas la chercher », dit Alice en continuant d’avancer dans l’espace.
« Alors tu ne sortiras jamais ! » lui cria le Lapin.
Elle se retrouva dans un espace qui ne contenait que des points rouges.
Elle avança parmi les points rouges infinis.
Elle en vit un qui était blanc.
Elle s’arrêta.
« C’est l’absence d’un point », entendit-elle dire.
Elle se retourna et vit Yayoi Kusama debout derrière elle, devant une immense citrouille jaune à pois, vêtue d’une longue robe rouge à pois.
« C’est un trou, et maintenant tu dois revenir », lui dit sérieusement Yayoi Kusama.
Alice regarda ses mains.
Sa main gauche était couverte de petits points jaunes.
Elle regarda sa main droite.
Celle-ci aussi était couverte de points orange.
Les lumières commencèrent à s’éteindre.
Les milliers de points de la pièce disparurent.
Alors qu’elle traversait le miroir, elle entendit la voix du Lapin :
« Tu as oublié le gâteau. Reviens ! »
Elle se retrouva de nouveau dans sa chambre, devant le miroir.
Elle regarda son reflet.
Son reflet tendit la main droite.
Dans sa paume, il y avait un petit point jaune.
. . .
.
Alice zwischen den endlosen Punkten von Yayoi Kusama
Alice stand vor dem Spiegel und betrachtete ihr Spiegelbild.
„Du bist heute nicht besonders interessant“, sagte sie zu sich selbst.
„Na gut“, sagte sie und streckte ihre Hand aus. „Auch wenn das nicht normal ist … aber was ist schon das Leben?“
Und als sie die Oberfläche des Spiegels berührte, ging sie durch ihn hindurch auf die andere Seite.
Sie fand sich in einem riesigen Raum wieder. Die Wände, der Boden und die Decke waren mit roten, gelben und schwarzen Punkten bedeckt. Manche waren winzig, kaum sichtbar. Andere waren riesengroß.
„Du bist im Unendlichen“, hörte sie eine Stimme sagen.
Sie sah eine Frau mit japanischen Gesichtszügen, einer roten Perücke und einem Kleidungsstück voller weißer Punkte.
„Willkommen“, sagte die Frau. „Ich bin Yayoi Kusama.“
Alice sah sich um.
In einem Spiegel sah sie sich beim Kämmen, in einem anderen schlief sie, in einem dritten aß sie einen blauen Kuchen mit gelben Punkten.
„Welche von all diesen bin ich?“, fragte sie.
„Das hängt davon ab, welche du sein möchtest“, antwortete Yayoi Kusama.
„Diese Welt“, rief Alice begeistert, „ist wirklich sehr interessant!“
Sie ging weiter durch den Raum.
Alle Punkte begannen sich zu bewegen, und der riesige Saal verwandelte sich in ein Labyrinth.
„Um hinauszukommen, musst du den Punkt finden, den es nicht gibt.“
Sie hörte hinter sich eine Stimme. Sie drehte sich um.
Es war der Hase in einem weißen Anzug mit schwarzen Punkten, den Yayoi Kusama in ihren Armen hielt.
„Das ist unmöglich“, sagte Alice.
„Überhaupt nicht“, antwortete der Hase.
„Wo ist er? Wenn es ihn nicht gibt, wo soll er dann sein?“
„Eben. Wenn es ihn gäbe“, sagte der Hase, „wäre er nicht derjenige, den es nicht gibt.“
„Also?“
„Also suchst du nach etwas, das du nicht finden kannst.“
„Also?“
„Dann wirst du hierbleiben.“
„Für immer?“
„Hier“, sagte Yayoi Kusama, „dauert das ‚Für immer‘ genau sieben Minuten.“
„Und danach?“
„Danach beginnt alles wieder von vorn.“
„Weißt du wenigstens, wo der Ausgang ist?“
„Natürlich.“
„Wo?“
„Dort, wo du ihn niemals finden wirst.“
„Dann sollte ich ihn logischerweise gar nicht suchen“, sagte Alice und ging weiter durch den Raum.
„Dann wirst du niemals hinauskommen!“, rief ihr der Hase hinterher.
Sie fand sich in einem Raum wieder, in dem es nur rote Punkte gab.
Sie ging zwischen den unzähligen roten Punkten hindurch.
Dann sah sie einen, der weiß war.
Sie blieb stehen.
„Das ist die Abwesenheit eines Punktes“, hörte sie eine Stimme sagen.
Sie drehte sich um und sah Yayoi Kusama hinter sich stehen, vor einem riesigen gelben Kürbis mit Punkten. Sie trug ein langes rotes Kleid mit schwarzen Punkten.
„Es ist ein Loch, und jetzt musst du zurück“, sagte Yayoi Kusama ernst.
Alice sah auf ihre Hände.
Ihre linke Hand war mit kleinen gelben Punkten bedeckt.
Sie betrachtete ihre rechte Hand.
Auch sie war mit orangefarbenen Punkten bedeckt.
Die Lichter begannen schwächer zu werden.
Die Tausenden von Punkten im Raum verschwanden.
Während sie durch den Spiegel zurückging, hörte sie die Stimme des Hasen:
„Du hast den Kuchen vergessen. Komm zurück!“
Sie war wieder in ihrem Zimmer, vor dem Spiegel.
Sie betrachtete ihr Spiegelbild.
Ihr Spiegelbild streckte die rechte Hand aus.
In der Handfläche befand sich ein kleiner gelber Punkt.
. . .
.
Alice tra gli infiniti puntini di Yayoi Kusama
Alice era in piedi davanti allo specchio e guardava la propria immagine riflessa.
«Oggi non sei poi così interessante», disse a se stessa.
«Va bene», disse, allungando la mano. «Anche se non è normale… ma, in fondo, che cos’è la vita?»
E, toccando la superficie dello specchio, la attraversò e passò dall’altra parte.
Si ritrovò in uno spazio enorme. Le pareti, il pavimento e il soffitto erano ricoperti di puntini rossi, gialli e neri. Alcuni erano minuscoli, appena visibili. Altri erano giganteschi.
«Sei dentro l’infinito», udì una voce.
Vide una donna dai tratti giapponesi, con una parrucca rossa e un abito ricoperto di pois bianchi.
«Benvenuta», disse la donna. «Sono Yayoi Kusama.»
Alice guardò intorno a sé.
In uno specchio si vide mentre si pettinava; in un altro dormiva; in un altro ancora mangiava una torta azzurra ricoperta di pois gialli.
«Quale di tutte sono io?» domandò.
«Dipende da quale vuoi essere», rispose Yayoi Kusama.
«Questo mondo», esclamò Alice con entusiasmo, «è davvero molto interessante!»
Proseguì nello spazio.
Tutti i puntini cominciarono a muoversi e l’enorme sala si trasformò in un labirinto.
«Per uscire, trova il puntino che non esiste.»
Udì una voce alle sue spalle. Si voltò.
Era il Coniglio, vestito con un completo bianco a pois neri, che Yayoi Kusama teneva tra le braccia.
«È impossibile», disse Alice.
«Niente affatto», rispose il Coniglio.
«Dov’è? Se non esiste, dove può essere?»
«Appunto. Se esistesse», disse il Coniglio, «non sarebbe quello che non esiste.»
«Quindi?»
«Quindi stai cercando qualcosa che non puoi trovare.»
«Quindi?»
«Allora resterai qui.»
«Per sempre?»
«Qui», disse Yayoi Kusama, «il “per sempre” dura esattamente sette minuti.»
«E dopo?»
«Dopo ricomincia tutto da capo.»
«Sai almeno dov’è l’uscita?»
«Certamente.»
«Dove?»
«Là dove non la troverai mai.»
«Allora, logicamente, non dovrei cercarla», disse Alice, continuando ad avanzare nello spazio.
«Allora non uscirai mai!», le gridò il Coniglio.
Si ritrovò in uno spazio dove c’erano soltanto puntini rossi.
Camminò in mezzo agli infiniti puntini rossi.
Ne vide uno bianco.
Si fermò.
«Questa è l’assenza di un puntino», udì una voce.
Si voltò e vide Yayoi Kusama dietro di lei, in piedi davanti a un’enorme zucca gialla a pois, con indosso un lungo vestito rosso a pois.
«È un buco, e adesso devi tornare indietro», le disse seriamente Yayoi Kusama.
Alice guardò le proprie mani.
La mano sinistra era ricoperta di piccoli puntini gialli.
Guardò la destra.
Anche quella aveva dei puntini arancioni.
Le luci cominciarono ad affievolirsi.
Le migliaia di puntini nello spazio scomparvero.
Mentre attraversava lo specchio, sentì la voce del Coniglio:
«Hai dimenticato la torta. Torna indietro!»
Era di nuovo nella sua stanza, davanti allo specchio.
Guardò la propria immagine riflessa.
La sua immagine riflessa allungò la mano destra.
Sul palmo c’era un piccolo puntino giallo.
. . .
.
Alicia entre los infinitos puntos de Yayoi Kusama
Alicia estaba de pie frente al espejo y contemplaba su reflejo.
—Hoy no eres muy interesante —se dijo a sí misma.
—Está bien —dijo, y extendió la mano—. Aunque no sea normal… pero, al fin y al cabo, ¿qué es la vida?
Y, al tocar la superficie del espejo, atravesó su superficie y pasó al otro lado.
Se encontró en un espacio enorme. Las paredes, el suelo y el techo estaban cubiertos de puntos rojos, amarillos y negros. Algunos eran diminutos, apenas podían verse. Otros eran enormes.
—Estás dentro del infinito —oyó decir a una voz.
Vio a una mujer de rasgos japoneses, con una peluca roja y una prenda cubierta de lunares blancos.
—Bienvenida —dijo la mujer—. Soy Yayoi Kusama.
Alicia miró a su alrededor.
En un espejo se vio peinándose; en otro estaba durmiendo; en otro comía una tarta azul cubierta de lunares amarillos.
—¿Cuál de todas soy yo? —preguntó.
—Depende de cuál quieras ser —respondió Yayoi Kusama.
—Este mundo —exclamó Alicia con entusiasmo— es muy interesante.
Avanzó por el espacio.
Todos los puntos comenzaron a moverse y la enorme sala se transformó en un laberinto.
—Para salir, encuentra el punto que no existe.
Oyó una voz detrás de ella. Se volvió para mirar.
Era el Conejo, vestido con un traje blanco de lunares negros, que Yayoi Kusama sostenía entre sus brazos.
—Eso es imposible —dijo Alicia.
—En absoluto —respondió el Conejo.
—¿Dónde está? Si no existe, ¿dónde puede estar?
—Precisamente. Si existiera —dijo el Conejo—, no sería el que no existe.
—¿Entonces?
—Entonces estás buscando algo que no puedes encontrar.
—¿Entonces?
—Entonces te quedarás aquí.
—¿Para siempre?
—Aquí —dijo Yayoi Kusama—, el «para siempre» dura exactamente siete minutos.
—¿Y después?
—Después vuelve a empezar.
—¿Sabes al menos dónde está la salida?
—Por supuesto.
—¿Dónde?
—Allí donde nunca la encontrarás.
—Entonces, lógicamente, no debería buscarla —dijo Alicia, y continuó avanzando por el espacio.
—¡Entonces nunca saldrás! —le gritó el Conejo.
Se encontró en un espacio que solo tenía puntos rojos.
Avanzó entre los infinitos puntos rojos.
Vio uno que era blanco.
Se detuvo.
—Esta es la ausencia de un punto —oyó decir a una voz.
Se volvió y vio a Yayoi Kusama detrás de ella, de pie frente a una enorme calabaza amarilla con lunares, vestida con un largo vestido rojo de lunares.
—Es un agujero, y ahora tienes que regresar —le dijo Yayoi Kusama seriamente.
Alicia miró sus manos.
La izquierda estaba cubierta de pequeños puntos amarillos.
Miró la derecha.
También tenía puntos naranjas.
Las luces comenzaron a apagarse.
Los miles de puntos del espacio desaparecieron.
Mientras atravesaba el espejo, oyó la voz del Conejo:
—¡Te has olvidado de la tarta! ¡Vuelve!
Ya estaba otra vez en su habitación, frente al espejo.
Miró su reflejo.
Su reflejo extendió la mano derecha.
En la palma había un pequeño punto amarillo.
. . .
.
Alice entre os pontos infinitos de Yayoi Kusama
Alice estava parada diante do espelho e olhava para o seu reflexo.
—Hoje você não é muito interessante —disse para si mesma.
—Está bem —disse, estendendo a mão—. Embora isso não seja normal… mas, afinal, o que é a vida?
E, ao tocar a superfície do espelho, atravessou-a e passou para o outro lado.
Encontrou-se num espaço enorme. As paredes, o chão e o teto estavam cobertos de pontos vermelhos, amarelos e pretos. Alguns eram minúsculos, mal se podiam ver. Outros eram enormes.
—Você está dentro do infinito —ouviu uma voz dizer.
Viu uma mulher de traços japoneses, com uma peruca vermelha e uma roupa coberta de bolinhas brancas.
—Bem-vinda —disse a mulher—. Eu sou Yayoi Kusama.
Alice olhou ao redor.
Num espelho viu-se penteando o cabelo; noutro, estava dormindo; noutro ainda, comia um bolo azul coberto de bolinhas amarelas.
—Qual de todas sou eu? —perguntou.
—Depende de qual você quer ser —respondeu Yayoi Kusama.
—Este mundo —exclamou Alice com entusiasmo— é muito interessante.
Ela avançou pelo espaço.
Todas as bolinhas começaram a se mover, e o enorme salão transformou-se num labirinto.
—Para sair, encontre a bolinha que não existe.
Ela ouviu uma voz atrás de si. Virou-se para olhar.
Era o Coelho, vestido com um terno branco de bolinhas pretas, que Yayoi Kusama segurava nos braços.
—Isso é impossível —disse Alice.
—De jeito nenhum —respondeu o Coelho.
—Onde está? Se ela não existe, onde pode estar?
—Exatamente. Se existisse —disse o Coelho—, não seria aquela que não existe.
—Então?
—Então você está procurando algo que não pode encontrar.
—Então?
—Então ficará aqui.
—Para sempre?
—Aqui —disse Yayoi Kusama—, o «para sempre» dura exatamente sete minutos.
—E depois?
—Depois começa tudo de novo.
—Você sabe pelo menos onde fica a saída?
—Claro.
—Onde?
—Lá onde você nunca a encontrará.
—Então, logicamente, é melhor não procurá-la —disse Alice, continuando a caminhar pelo espaço.
—Então você nunca sairá! —gritou o Coelho atrás dela.
Ela se encontrou num espaço onde havia apenas pontos vermelhos.
Caminhou entre os infinitos pontos vermelhos.
Viu um que era branco.
Parou.
—Esta é a ausência de um ponto —ouviu uma voz dizer.
Virou-se e viu Yayoi Kusama atrás dela, de pé diante de uma enorme abóbora amarela com bolinhas, usando um longo vestido vermelho de bolinhas.
—É um buraco, e agora você precisa voltar —disse Yayoi Kusama seriamente.
Alice olhou para as suas mãos.
A mão esquerda estava coberta de pequenos pontos amarelos.
Olhou para a direita.
Ela também tinha pontos cor de laranja.
As luzes começaram a diminuir.
Os milhares de pontos no espaço desapareceram.
Enquanto atravessava o espelho, ouviu a voz do Coelho:
—Você esqueceu o bolo. Volte!
Ela estava novamente no seu quarto, diante do espelho.
Olhou para o seu reflexo.
O reflexo estendeu a mão direita.
Na palma havia um pequeno ponto amarelo.
. . .
.
.
.
.
LITTERATURE-ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ -χνκουβελης cncouvelis Το σώμα και η επιφάνεια (performance) ΚΕΙΜΕΝΑ-TEXTS-Χ.Ν.Κουβελης
.
.
LITTERATURE-ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
χνκουβελης cncouvelis
- Το σώμα και η επιφάνεια
(performance)
ΚΕΙΜΕΝΑ-TEXTS-Χ.Ν.Κουβελης
φωτογράφιση
-χνκουβελης cncouvelis
χνκουβελης cncouvelis
Το σώμα και η επιφάνεια
(performance)
Σε έναν άδειο χώρο,με ξύλινο πάτωμα και χαμηλό φωτισμό, μια γυναίκα βρίσκεται πίσω από μια μεγάλη,λευκή, επιμήκη επιφάνεια.
Το σώμα της παραμένει μερικώς κρυμμένο.
Μόνο τα χέρια και τα πόδια εμφανίζονται γύρω από τις άκρες του αντικειμένου.
Η γυναίκα αρχίζει να κινεί αργά το ένα χέρι πάνω στο ξύλινο πάτωμα,τα δάχτυλα , σαν να αναζητούν κάτι. Σταματούν.Ξαναρχίζουν.
Το άλλο χέρι ακουμπά στην άκρη της λευκής επιφάνειας.
Σιωπή.
Έπειτα,με μια πολύ αργή κίνηση, το χέρι διατρέχει την επιφάνεια από τη μία άκρη στην άλλη.
Η περφόρμερ προσπαθεί να μετακινήσει την επιφάνεια.Δεν τα καταφέρνει.Ξαναπροσπαθεί. Η επιφανεια παραμένει ακίνητη.
Ύστερα αρχίζει μετακινείται για να
κρυφθει πίσω της.
Για πεντε λεπτα εξαφανίζεται σχεδόν ολόκληρη.
Ύστερα αργά ένα πόδι γίνεται ορατο.
Ύστερα ένα χέρι.
Κινει τα δαχτυλα.
Σιωπή.
Ακούγονται βήματα.
Η τριβή του σώματος πάνω στην επιφάνεια.
Σιωπή.
Στο τέλος η γυναίκα βγαίνει αργά από πίσω από την επιφάνεια.
Σηκώνεται.
Σκοτάδι.
.
.
.
Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026
LITTERATURE-ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ -χνκουβελης cncouvelis Η ανθοδέσμη ΚΕΙΜΕΝΑ-TEXTS-Χ.Ν.Κουβελης
.
.
LITTERATURE-ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
-χνκουβελης cncouvelis
Η ανθοδέσμη
ΚΕΙΜΕΝΑ-TEXTS-Χ.Ν.Κουβελης
χνκουβελης cncouvelis
Η ανθοδεσμη
(Ελληνικά,English,Francais,German,Italian,Spanish,Portuguese)
Ο ήλιος είχε αρχίσει να χαμηλώνει προς τη δύση,,ένα πορτοκάλι φως έτρεχε πάνω στο μεταλλικό αμάξωμα του αυτοκινήτου.
Ο δρόμος μπροστά του ανάμεσα στα χωραφια,η άσφαλτος γυαλιζε από την ζέστη τής μερας.
Μακριά, πίσω από τους λόφους,ο ουρανός είχε αρχίσει να γίνεται κόκκινος.
Χαμογέλασε,είχε κλείσει τα τριαντα δυο.
Εκείνη,της τηλεφώνησε,τον περίμενε σπίτι,στο κάθισμα δίπλα είχε μια ανθοδέσμη με λουλούδια.
Σ'ένα πρατήριο σταμάτησε κι έβαλε καυσιμα.
Στο player έπαιζε Doors Alabama Song.
Και πάτησε περισσοτερο το γκάζ.
Ο δρόμος περνουσε γρηγορότερα.
Τα δέντρα έγιναν πράσινες γραμμές.
Όλο το τοπίο γύρω του διαλύθηκε.
Ξαφνικά ένας μαύρος σκύλος πετάχτηκε στην άκρη του δρόμου,πάτησε ελαφρά το φρένο.
Είδε τον σκύλο στον καθρέφτη πίσω του να εξαφανίζεται μέσα στα χόρτα.
Μπροστά του υπήρχε μια μεγάλη ευθεία.
Είδε μια κουκίδα στο βάθος,ένα αυτοκίνητο,έρχονταν από απέναντι.
Κοίταξε την ανθοδέσμη,χαμογέλασε,
-θα της αρέσει,σκέφτηκε.
Την σκέφτηκε.
Τα μάτια,τα χείλη,τη φωνή της.
Και χωρίς να το καταλαβαίνει,θυμήθηκε τη μανα του,την είδε να απλώνει ρούχα στο σύρμα της αυλής.
Εκείνος ήταν παιδί.Μια Κυριακή.Καλοκαιρι.
Ένιωθε ασφαλής.
Τότε είδε το απέναντι αυτοκίνητο να κάνει έναν απότομο ελιγμό.
Έστριψε το τιμόνι.
Δεν υπήρχε χρόνος.
Δεν υπήρχε χώρος.
Άκουσε το τρομερό ήχο των λάστιχων πάνω στην ασφαλτο.
Για λίγα δέκατα του δευτερολέπτου δεν
καταλάβαινε τίποτα,δεν άκουγε,δεν αισθάνονταν.
Προσπάθησε να κουνήσει το χέρι του,δεν μπορούσε.
Είδε την ανθοδέσμη,σχεδόν άγγιζε το πρόσωπο του.
Σκέφτηκε ότι δεν θα έφτανε ποτέ στο σπίτι,δεν θα την έβλεπε.
Άνθρωποι είχαν συγκεντρώθει γύρω απο το αυτοκίνητο.
Κάποιος φώναζε,έδινε οδηγίες,ο ήχος της σειρήνας ασθενοφόρου.
Κάποιος τηλεφωνούσε.
Ένας άντρας πάνω του.
-Με ακούς;
Άκουσε.Δεν μπορούσε να απαντήσει.
Βυθίζονταν σε μια παράξενη σιωπή.
Εκείνη θα τον περίμενε,θα κοιτούσε το ρολόι,θα έλεγε:
που είναι;γιατί αργησε;
Και ύστερα θα τηλεφωνούσε.
Και ύστερα θα ξανατηλεφωνούσε.
Τα μάτια του σταμάτησαν,έκλεισαν.
.
. Alabama Song -The Doors Jim Morrison
https://youtu.be/PAK5blgfKWM?is=kwjgp6-DpcUWQKY3
The Bouquet
The sun had begun to sink toward the west, an orange light running across the car’s metal body.
The road stretched ahead of him between the fields, the asphalt gleaming from the heat of the day.
Far away, behind the hills, the sky had begun to turn red.
He smiled. He had just turned thirty-two.
She had called him. She was waiting for him at home. On the seat beside him lay a bouquet of flowers.
He stopped at a gas station and filled the tank.
On the player, The Doors were playing Alabama Song.
And he pressed harder on the accelerator.
The road seemed to pass more quickly.
The trees became green lines.
The whole landscape around him dissolved.
Suddenly, a black dog darted onto the edge of the road. He touched the brake lightly.
In the rear-view mirror he saw the dog disappear into the grass behind him.
Ahead of him was a long, straight stretch of road.
He saw a dot in the distance, a car coming toward him.
He looked at the bouquet and smiled.
“She’ll like it,” he thought.
He thought of her.
Her eyes, her lips, her voice.
And without realizing it, he remembered his mother. He saw her hanging clothes on the line in the yard.
He was a child.
A Sunday.
Summer.
He felt safe.
Then he saw the oncoming car make a sudden maneuver.
He turned the wheel.
There was no time.
There was no space.
He heard the terrible screech of tires against the asphalt.
For a few tenths of a second, he understood nothing, heard nothing, felt nothing.
He tried to move his hand. He could not.
He saw the bouquet. It was almost touching his face.
He thought that he would never make it home, that he would never see her.
People had gathered around the car.
Someone was shouting, giving instructions.
The sound of an ambulance siren.
Someone was making a phone call.
A man leaned over him.
“Can you hear me?”
He could hear him.
He could not answer.
He was sinking into a strange silence.
She would be waiting for him.
She would look at the clock and say:
“Where is he? Why is he late?”
And then she would call.
And then she would call again.
His eyes stopped.
They closed.
.
.
Le Bouquet
Le soleil avait commencé à descendre vers l’ouest, une lumière orangée glissant sur la carrosserie métallique de la voiture.
La route s’étendait devant lui entre les champs, l’asphalte brillant sous la chaleur du jour.
Au loin, derrière les collines, le ciel avait commencé à devenir rouge.
Il sourit. Il venait d’avoir trente-deux ans.
Elle l’avait appelé. Elle l’attendait à la maison. Sur le siège à côté de lui, il y avait un bouquet de fleurs.
Il s’arrêta dans une station-service et fit le plein.
Dans le lecteur, les Doors jouaient Alabama Song.
Et il appuya davantage sur l’accélérateur.
La route semblait défiler plus vite.
Les arbres devinrent des lignes vertes.
Tout le paysage autour de lui se dissolvait.
Soudain, un chien noir surgit au bord de la route. Il effleura la pédale de frein.
Dans le rétroviseur, il vit le chien disparaître dans les herbes derrière lui.
Devant lui s’étendait une longue ligne droite.
Il aperçut un point au loin, une voiture qui venait en sens inverse.
Il regarda le bouquet et sourit.
« Elle va l’aimer », pensa-t-il.
Il pensa à elle.
À ses yeux, à ses lèvres, à sa voix.
Et sans même s’en rendre compte, il se souvint de sa mère. Il la vit étendre du linge sur la corde, dans la cour.
Il était enfant.
Un dimanche.
L’été.
Il se sentait en sécurité.
Alors il vit la voiture qui arrivait en face faire une brusque embardée.
Il tourna le volant.
Il n’y avait plus de temps.
Il n’y avait plus d’espace.
Il entendit le terrible crissement des pneus sur l’asphalte.
Pendant quelques dixièmes de seconde, il ne comprit rien, n’entendit rien, ne sentit rien.
Il essaya de bouger la main. Il n’y parvint pas.
Il vit le bouquet. Il touchait presque son visage.
Il pensa qu’il n’arriverait jamais à la maison, qu’il ne la verrait jamais.
Des gens s’étaient rassemblés autour de la voiture.
Quelqu’un criait, donnait des instructions.
Le son d’une sirène d’ambulance.
Quelqu’un téléphonait.
Un homme se pencha au-dessus de lui.
« Vous m’entendez ? »
Il l’entendit.
Il ne pouvait pas répondre.
Il sombrait dans un étrange silence.
Elle l’attendrait.
Elle regarderait l’horloge et dirait :
« Où est-il ? Pourquoi est-il en retard ? »
Puis elle appellerait.
Puis elle appellerait encore.
Ses yeux s’arrêtèrent.
Ils se fermèrent.
.
.
Der Blumenstrauß
Die Sonne hatte begonnen, im Westen tiefer zu sinken, ein orangefarbenes Licht glitt über die metallische Karosserie des Autos.
Die Straße lag vor ihm zwischen den Feldern, der Asphalt glänzte noch von der Hitze des Tages.
Weit entfernt, hinter den Hügeln, begann der Himmel rot zu werden.
Er lächelte. Er war zweiunddreißig geworden.
Sie hatte ihn angerufen. Sie wartete zu Hause auf ihn. Auf dem Sitz neben ihm lag ein Blumenstrauß.
An einer Tankstelle hielt er an und tankte.
Im Player lief von den Doors „Alabama Song“.
Und er trat stärker aufs Gaspedal.
Die Straße schien schneller an ihm vorbeizuziehen.
Die Bäume wurden zu grünen Linien.
Die ganze Landschaft um ihn herum löste sich auf.
Plötzlich sprang ein schwarzer Hund an den Straßenrand. Er trat leicht auf die Bremse.
Im Rückspiegel sah er den Hund hinter ihm im Gras verschwinden.
Vor ihm lag eine lange, gerade Strecke.
In der Ferne sah er einen Punkt, ein Auto, das ihm entgegenkam.
Er sah den Blumenstrauß an und lächelte.
„Sie wird ihn mögen“, dachte er.
Er dachte an sie.
An ihre Augen, ihre Lippen, ihre Stimme.
Und ohne es zu bemerken, erinnerte er sich an seine Mutter. Er sah sie im Hof Wäsche auf die Leine hängen.
Er war ein Kind.
Ein Sonntag.
Sommer.
Er fühlte sich sicher.
Dann sah er, wie das entgegenkommende Auto plötzlich auswich.
Er riss das Lenkrad herum.
Es gab keine Zeit.
Es gab keinen Platz.
Er hörte das schreckliche Quietschen der Reifen auf dem Asphalt.
Für einige Zehntelsekunden verstand er nichts, hörte nichts, fühlte nichts.
Er versuchte, seine Hand zu bewegen. Er konnte es nicht.
Er sah den Blumenstrauß. Er war fast an seinem Gesicht.
Er dachte, dass er niemals nach Hause kommen würde, dass er sie nie wiedersehen würde.
Menschen hatten sich um das Auto versammelt.
Jemand rief und gab Anweisungen.
Der Ton einer Ambulanzsirene.
Jemand telefonierte.
Ein Mann beugte sich über ihn.
„Können Sie mich hören?“
Er hörte ihn.
Er konnte nicht antworten.
Er versank in einer seltsamen Stille.
Sie würde auf ihn warten.
Sie würde auf die Uhr schauen und sagen:
„Wo ist er? Warum ist er so spät?“
Und dann würde sie anrufen.
Und dann würde sie noch einmal anrufen.
Seine Augen blieben stehen.
Sie schlossen sich.
.
.
Il mazzo di fiori
Il sole aveva cominciato a scendere verso occidente, una luce arancione correva sulla carrozzeria metallica dell’automobile.
La strada si stendeva davanti a lui tra i campi, l’asfalto brillava ancora per il calore della giornata.
Lontano, dietro le colline, il cielo aveva cominciato a diventare rosso.
Sorrise. Aveva compiuto trentadue anni.
Lei lo aveva chiamato. Lo aspettava a casa. Sul sedile accanto a lui c’era un mazzo di fiori.
Si fermò a un distributore di benzina e fece il pieno.
Nel lettore stavano suonando i Doors, Alabama Song.
E premette più forte sull’acceleratore.
La strada sembrava scorrere più velocemente.
Gli alberi diventarono linee verdi.
Tutto il paesaggio intorno a lui si dissolse.
All’improvviso, un cane nero sbucò sul bordo della strada. Sfiorò il freno.
Nello specchietto retrovisore vide il cane scomparire nell’erba dietro di lui.
Davanti a lui c’era un lungo rettilineo.
Vide un punto in lontananza, un’automobile che veniva verso di lui.
Guardò il mazzo di fiori e sorrise.
«Le piacerà», pensò.
Pensò a lei.
Ai suoi occhi, alle sue labbra, alla sua voce.
E senza rendersene conto, ricordò sua madre. La vide stendere i panni sul filo nel cortile.
Era bambino.
Una domenica.
Estate.
Si sentiva al sicuro.
Poi vide l’automobile che veniva dalla direzione opposta fare una brusca manovra.
Girò il volante.
Non c’era tempo.
Non c’era spazio.
Sentì il terribile stridio dei pneumatici sull’asfalto.
Per alcuni decimi di secondo non capiva nulla, non sentiva nulla, non provava nulla.
Cercò di muovere la mano. Non ci riuscì.
Vide il mazzo di fiori. Era quasi a contatto con il suo viso.
Pensò che non sarebbe mai arrivato a casa, che non l’avrebbe mai più vista.
La gente si era radunata intorno all’automobile.
Qualcuno gridava, dava istruzioni.
Il suono della sirena di un’ambulanza.
Qualcuno telefonava.
Un uomo si chinò sopra di lui.
«Mi sente?»
Lo sentì.
Non riusciva a rispondere.
Sprofondava in uno strano silenzio.
Lei lo avrebbe aspettato.
Avrebbe guardato l’orologio e avrebbe detto:
«Dov’è? Perché è in ritardo?»
E poi avrebbe telefonato.
E poi avrebbe telefonato di nuovo.
I suoi occhi si fermarono.
Si chiusero.
.
.
El ramo de flores
El sol había comenzado a descender hacia el oeste, una luz anaranjada corría sobre la carrocería metálica del automóvil.
La carretera se extendía delante de él entre los campos, el asfalto brillaba por el calor del día.
A lo lejos, detrás de las colinas, el cielo había comenzado a ponerse rojo.
Sonrió. Acababa de cumplir treinta y dos años.
Ella lo había llamado. Lo esperaba en casa. En el asiento de al lado había un ramo de flores.
Se detuvo en una gasolinera y llenó el depósito.
En el reproductor sonaban The Doors, Alabama Song.
Y pisó más el acelerador.
La carretera pasaba cada vez más rápido.
Los árboles se convirtieron en líneas verdes.
Todo el paisaje a su alrededor se disolvió.
De repente, un perro negro apareció en el borde de la carretera. Pisó ligeramente el freno.
En el retrovisor vio al perro desaparecer entre la hierba detrás de él.
Delante había una larga recta.
Vio un punto a lo lejos, un automóvil que venía en dirección contraria.
Miró el ramo de flores y sonrió.
«Le gustará», pensó.
Pensó en ella.
En sus ojos, sus labios, su voz.
Y, sin darse cuenta, recordó a su madre. La vio tendiendo la ropa en el cordel del patio.
Él era un niño.
Un domingo.
Verano.
Se sentía seguro.
Entonces vio que el automóvil que venía de frente hacía una maniobra brusca.
Giró el volante.
No había tiempo.
No había espacio.
Oyó el terrible chirrido de los neumáticos sobre el asfalto.
Durante unas décimas de segundo no comprendió nada, no oyó nada, no sintió nada.
Intentó mover la mano. No pudo.
Vio el ramo de flores. Estaba casi tocando su rostro.
Pensó que nunca llegaría a casa, que nunca volvería a verla.
La gente se había reunido alrededor del automóvil.
Alguien gritaba, daba instrucciones.
El sonido de la sirena de una ambulancia.
Alguien hacía una llamada.
Un hombre se inclinó sobre él.
—¿Me oye?
Lo oyó.
No podía responder.
Se hundía en un extraño silencio.
Ella lo estaría esperando.
Miraría el reloj y diría:
«¿Dónde está? ¿Por qué tarda tanto?»
Y después llamaría.
Y después volvería a llamar.
Sus ojos se detuvieron.
Se cerraron.
.
.
O Buquê
O sol começara a descer em direção ao oeste, uma luz alaranjada corria pela carroceria metálica do carro.
A estrada estendia-se diante dele entre os campos, o asfalto brilhava com o calor do dia.
Ao longe, atrás das colinas, o céu começara a ficar vermelho.
Ele sorriu. Tinha acabado de completar trinta e dois anos.
Ela tinha ligado para ele. Esperava-o em casa. No banco ao lado havia um buquê de flores.
Parou num posto de gasolina e abasteceu.
No aparelho de som tocava Alabama Song, dos Doors.
E pressionou mais o acelerador.
A estrada parecia passar cada vez mais depressa.
As árvores transformaram-se em linhas verdes.
Toda a paisagem ao seu redor se dissolveu.
De repente, um cão preto surgiu à beira da estrada. Tocou levemente no freio.
Pelo espelho retrovisor viu o cão desaparecer no mato atrás dele.
À sua frente havia uma longa reta.
Viu um ponto ao longe, um carro que vinha na direção contrária.
Olhou para o buquê e sorriu.
«Ela vai gostar», pensou.
Pensou nela.
Nos seus olhos, nos seus lábios, na sua voz.
E, sem perceber, lembrou-se da mãe. Viu-a estendendo roupas no varal do quintal.
Ele era criança.
Um domingo.
Verão.
Sentia-se seguro.
Então viu o carro que vinha em sentido contrário fazer uma manobra brusca.
Virou o volante.
Não havia tempo.
Não havia espaço.
Ouviu o terrível guincho dos pneus sobre o asfalto.
Durante alguns décimos de segundo não compreendeu nada, não ouviu nada, não sentiu nada.
Tentou mover a mão. Não conseguiu.
Viu o buquê de flores. Estava quase tocando o seu rosto.
Pensou que nunca chegaria em casa, que nunca mais a veria.
As pessoas tinham se reunido ao redor do carro.
Alguém gritava, dava instruções.
O som da sirene de uma ambulância.
Alguém telefonava.
Um homem se inclinou sobre ele.
—Está me ouvindo?
Ele o ouviu.
Não conseguia responder.
Afundava em um estranho silêncio.
Ela estaria esperando por ele.
Olharia para o relógio e diria:
«Onde ele está? Por que está demorando?»
E depois ligaria.
E depois ligaria novamente.
Seus olhos pararam.
Fecharam-se.
.
.
Μελέτη αναλυση
Το «Η ανθοδέσμη» του χνκουβέλη είναι ένα σύντομο αφήγημα που λειτουργεί σχεδόν σαν κινηματογραφική σκηνή θανάτου σε πραγματικό χρόνο. Η δύναμή του δεν βρίσκεται τόσο στο ίδιο το τροχαίο, όσο στην απότομη διάρρηξη μιας απολύτως καθημερινής προσδοκίας: ένας άντρας πηγαίνει σπίτι με λουλούδια για τη γυναίκα που αγαπά και, λίγα λεπτά αργότερα, η ζωή του έχει τελειώσει.
Ο βασικός δραματουργικός μηχανισμός
Η ιστορία στηρίζεται σε μια εξαιρετικά απλή ακολουθία:
επιστροφή → προσμονή → ταχύτητα → ατύχημα → ανάμνηση → συνειδητοποίηση → σιωπή → θάνατος.
Αυτό είναι σημαντικό, γιατί ο αναγνώστης αρχικά δεν γνωρίζει ότι παρακολουθεί τις τελευταίες στιγμές του ήρωα.
Η φράση:
«είχε κλείσει τα τριαντα δυο»
μοιάζει αρχικά σχεδόν ασήμαντη. Μετά το ατύχημα όμως αποκτά διαφορετικό βάρος. Τα τριάντα δύο δεν είναι απλώς ηλικία. Είναι η ηλικία μιας ζωής που διακόπτεται βίαια.
Δεν έχουμε έναν ηλικιωμένο άνθρωπο που βρίσκεται αντιμέτωπος με το τέλος. Έχουμε έναν άνθρωπο στην αρχή ακόμη της ενήλικης ζωής του.
Η ανθοδέσμη ως κεντρικό σύμβολο
Η ανθοδέσμη είναι το σημαντικότερο αντικείμενο του αφηγήματος.
Βρίσκεται:
«στο κάθισμα δίπλα είχε μια ανθοδέσμη με λουλούδια.»
Στην αρχή είναι ένα αντικείμενο αγάπης.
Στο τέλος γίνεται αντικείμενο θανάτου.
Η μετάβαση είναι συγκλονιστική:
«Είδε την ανθοδέσμη, σχεδόν άγγιζε το πρόσωπό του.»
Η ανθοδέσμη που προοριζόταν να προσφερθεί σε μια ζωντανή γυναίκα βρίσκεται τώρα δίπλα στο πρόσωπο ενός ετοιμοθάνατου άντρα.
Έτσι δημιουργείται μια αντιστροφή συμβόλων:
λουλούδια = ζωή / έρωτας / συνάντηση
και ταυτόχρονα
λουλούδια = αποχαιρετισμός / κηδεία / θάνατος.
Ο συγγραφέας δεν χρειάζεται να πει ότι τα λουλούδια θα μπορούσαν τελικά να καταλήξουν σε μια κηδεία. Το αφήνει να το συμπληρώσει ο αναγνώστης.
Και ακριβώς αυτή η αποσιώπηση είναι ισχυρότερη από μια ρητή αναφορά.
Ο δρόμος ως πορεία προς τον θάνατο
Ο δρόμος δεν είναι απλώς ο χώρος όπου συμβαίνει το τροχαίο.
Έχει συμβολικό χαρακτήρα.
Ο ήρωας βρίσκεται σε μια πορεία προς το σπίτι, δηλαδή προς την αγάπη, την ασφάλεια και την οικειότητα.
Όσο όμως αυξάνει την ταχύτητα:
«Και πάτησε περισσότερο το γκάζι.»
ο δρόμος μετατρέπεται σταδιακά από πραγματικό χώρο σε σχεδόν ψυχολογικό χώρο.
«Ο δρόμος περνούσε γρηγορότερα.»
«Τα δέντρα έγιναν πράσινες γραμμές.»
«Όλο το τοπίο γύρω του διαλύθηκε.»
Εδώ υπάρχει μια πολύ καλή κινηματογραφική τεχνική.
Ο κόσμος παύει να είναι αναγνωρίσιμος.
Τα δέντρα δεν είναι πια δέντρα. Γίνονται γραμμές.
Το τοπίο δεν είναι πια τοπίο. Διαλύεται.
Ο ήρωας, χωρίς να το γνωρίζει, απομακρύνεται από τον πραγματικό κόσμο.
Το «Alabama Song» των Doors
Η αναφορά στους The Doors και στο «Alabama Song» δεν είναι διακοσμητική.
Είναι μια πολύ έξυπνη επιλογή.
Το τραγούδι δημιουργεί ένα παράξενο ηχητικό υπόστρωμα για την τελευταία διαδρομή.
Ο ήρωας οδηγεί, ακούει μουσική, έχει καλή διάθεση, κρατάει μια ανθοδέσμη και σκέφτεται τη γυναίκα του.
Η ζωή μοιάζει να βρίσκεται μπροστά του.
Και ακριβώς εκεί εμφανίζεται ο θάνατος.
Η μουσική λειτουργεί σαν αντίστιξη: η ζωή συνεχίζει να παίζει ενώ η ζωή του ανθρώπου σταματά.
Αυτό προσδίδει στην ιστορία μια έντονα νουάρ / κινηματογραφική αισθητική.
Ο μαύρος σκύλος
Η εμφάνιση του σκύλου είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία:
«Ξαφνικά ένας μαύρος σκύλος πετάχτηκε στην άκρη του δρόμου»
Ο σκύλος μπορεί να διαβαστεί κυριολεκτικά: ένα τυχαίο περιστατικό στον δρόμο.
Αλλά λογοτεχνικά μπορεί να αποκτήσει και συμβολική διάσταση.
Ο μαύρος σκύλος εμφανίζεται για μια στιγμή, προκαλεί μια μικρή αντίδραση και εξαφανίζεται:
«Είδε τον σκύλο στον καθρέφτη πίσω του να εξαφανίζεται μέσα στα χόρτα.»
Είναι σαν μια πρώτη, σχεδόν ανεπαίσθητη προειδοποίηση του θανάτου.
Δεν είναι όμως ο σκύλος που θα τον σκοτώσει.
Το πραγματικό κακό βρίσκεται μπροστά του.
Και αυτό κάνει τη σκηνή πιο ενδιαφέρουσα: ο άνθρωπος φοβάται για μια στιγμή κάτι μικρό, ενώ δεν βλέπει ακόμη τον πραγματικό κίνδυνο.
Η ανάμνηση της μητέρας
Το πιο συναισθηματικά δυνατό σημείο βρίσκεται εδώ:
«Και χωρίς να το καταλαβαίνει, θυμήθηκε τη μάνα του, την είδε να απλώνει ρούχα στο σύρμα της αυλής.»
Η ανάμνηση έρχεται χωρίς λογική αιτία.
Δεν σκέφτεται τη μητέρα του επειδή κάτι συγκεκριμένο του τη θύμισε.
Η μνήμη αναδύεται αυθόρμητα.
Και αμέσως μετά:
«Εκείνος ήταν παιδί. Μια Κυριακή. Καλοκαίρι.»
Τρεις μικρές προτάσεις.
Εδώ η αφήγηση γίνεται σχεδόν ποιητική.
Ο άντρας των τριάντα δύο ετών επιστρέφει ξαφνικά στην παιδική ηλικία.
Και η σημαντικότερη λέξη είναι:
«Ένιωθε ασφαλής.»
Αυτή η λέξη αποκτά τεράστια σημασία.
Στο παρόν βρίσκεται μέσα σε ένα αυτοκίνητο που κινείται με μεγάλη ταχύτητα προς τον θάνατο.
Στη μνήμη βρίσκεται στο σπίτι της μητέρας του.
Τότε ήταν ασφαλής. Τώρα δεν είναι.
Έτσι δημιουργείται ένας κρυφός άξονας:
σπίτι της μητέρας → ασφάλεια
δρόμος → κίνδυνος
σπίτι της αγαπημένης → προσδοκία
τροχαίο → θάνατος
Η μετάβαση από τον εξωτερικό στον εσωτερικό χρόνο
Μετά το ατύχημα η αφήγηση αλλάζει ρυθμό.
Πριν από το ατύχημα έχουμε κίνηση:
δρόμος
αυτοκίνητο
γκάζι
δέντρα
σκύλος
ευθεία
άλλο αυτοκίνητο
Μετά έχουμε σχεδόν ακινησία:
«Δεν μπορούσε να κουνήσει το χέρι του.»
«Δεν μπορούσε να απαντήσει.»
«Βυθιζόταν σε μια παράξενη σιωπή.»
Το σώμα ακινητοποιείται αλλά ο νους επιταχύνει.
Και αυτό είναι πολύ ρεαλιστικό ως λογοτεχνική απόδοση των τελευταίων στιγμών: η εξωτερική δράση τελειώνει και αρχίζει ένας εσωτερικός μονόλογος.
Η γυναίκα που περιμένει
Η γυναίκα δεν εμφανίζεται ποτέ πραγματικά.
Δεν έχει όνομα.
Δεν μιλά.
Δεν περιγράφεται αναλυτικά.
Υπάρχει μόνο μέσα στη σκέψη του:
«Θα της αρέσει, σκέφτηκε.»
και:
«Τα μάτια, τα χείλη, τη φωνή της.»
Αυτό είναι πολύ αποτελεσματικό.
Η γυναίκα δεν χρειάζεται να γίνει χαρακτήρας. Είναι η ζωή που περιμένει τον ήρωα.
Και μετά γίνεται ακόμη πιο σκληρό:
«Εκείνη θα τον περίμενε, θα κοιτούσε το ρολόι...»
Εδώ έχουμε το δεύτερο, παράλληλο δράμα.
Ο άντρας πεθαίνει.
Η γυναίκα περιμένει.
Επομένως το τέλος δεν αφορά μόνο τον θάνατο του άντρα. Αφορά και την αναμονή εκείνης που δεν ξέρει ακόμη.
Η επανάληψη «Και ύστερα»
Το τέλος:
«Και ύστερα θα τηλεφωνούσε.
Και ύστερα θα ξανατηλεφωνούσε.»
είναι εξαιρετικό ως μηχανισμός κλιμάκωσης.
Η επανάληψη δημιουργεί έναν χρόνο που συνεχίζεται ενώ ο χρόνος του ήρωα τελειώνει.
Εκείνος πεθαίνει.
Εκείνη συνεχίζει να περιμένει.
Ο κόσμος συνεχίζει να λειτουργεί.
Το τηλέφωνο πιθανότατα θα χτυπήσει χωρίς απάντηση.
Αυτή η ασυμμετρία είναι η πραγματική τραγωδία.
Το τέλος
«Τα μάτια του σταμάτησαν, έκλεισαν.»
Η διατύπωση είναι ενδιαφέρουσα επειδή δεν γράφεται:
«πέθανε».
Αποφεύγεται η λέξη.
Αυτό είναι σωστό για το ύφος του αφηγήματος.
Ο θάνατος παρουσιάζεται σωματικά και όχι λεξικογραφικά.
Τα μάτια σταματούν.
Η συνείδηση χάνεται.
Η αφήγηση τελειώνει.
Και μετά:
.
.
.
Οι τελείες λειτουργούν σαν οπτική αναπαράσταση της διακοπής.
Δεν υπάρχει επίλογος.
Δεν υπάρχει νοσοκομείο.
Δεν υπάρχει κηδεία.
Δεν υπάρχει αντίδραση της γυναίκας.
Η ζωή του ήρωα απλώς κόβεται στη μέση μιας πρότασης που δεν πρόλαβε να ολοκληρωθεί.
Η μεγάλη ειρωνεία του αφηγήματος
Η ιστορία βασίζεται σε μια δραματική ειρωνεία.
Ο ήρωας σκέφτεται:
«θα της αρέσει»
και ταυτόχρονα οδηγείται προς τον θάνατο.
Ο αναγνώστης γνωρίζει στο τέλος κάτι που εκείνος δεν μπορεί να γνωρίζει:
δεν θα φτάσει ποτέ.
Η ανθοδέσμη λοιπόν είναι ένα αντικείμενο που περιέχει ολόκληρη την ειρωνεία της ιστορίας.
Αγοράστηκε για μια συνάντηση.
Καταλήγει να συνοδεύει έναν αποχωρισμό.
Χρονική συμπύκνωση
Η ιστορία έχει κινηματογραφική συμπύκνωση.
Πιθανότατα όλα συμβαίνουν μέσα σε λίγα λεπτά.
Κι όμως μέσα σε αυτά τα λίγα λεπτά περνούν:
η ηλικία των 32 ετών,
ο έρωτας,
η μητέρα,
η παιδική ηλικία,
η ασφάλεια,
η καθημερινότητα,
το τροχαίο,
η αγωνία,
η αναμονή,
ο θάνατος.
Αυτό είναι ένα από τα πιο δυνατά στοιχεία της αφήγησης:
μια ολόκληρη ζωή συμπυκνώνεται στα τελευταία λεπτά της.
Υφολογικά χαρακτηριστικά
Το ύφος είναι λιτό, οπτικό και απογυμνωμένο.
Δεν υπάρχει μεγάλη ψυχολογική ανάλυση.
Ο συγγραφέας δείχνει πράγματα:
πορτοκαλί φως
μεταλλικό αμάξωμα
άσφαλτος
πράσινες γραμμές
μαύρος σκύλος
ανθοδέσμη
καθρέφτης
σειρήνα
και αφήνει τον αναγνώστη να δημιουργήσει το συναίσθημα.
Αυτό πλησιάζει περισσότερο στη λογοτεχνική κινηματογραφική γραφή παρά στην κλασική ψυχογραφική αφήγηση.
Μια ιδιαίτερη αντίθεση: το πορτοκαλί φως και το κόκκινο του ουρανού
Στην αρχή:
«ένα πορτοκάλι φως έτρεχε πάνω στο μεταλλικό αμάξωμα»
και:
«ο ουρανός είχε αρχίσει να γίνεται κόκκινος.»
Η εικόνα είναι πανέμορφη, αλλά εκ των υστέρων αποκτά δυσοίωνη χροιά.
Το ηλιοβασίλεμα είναι κυριολεκτικά το τέλος της ημέρας.
Και παράλληλα είναι το ηλιοβασίλεμα της ζωής του ήρωα.
Έτσι η φύση λειτουργεί σαν ένας αθέατος χρονόμετρος.
Ο ήλιος κατεβαίνει.
Ο άνθρωπος πλησιάζει στο τέλος.
Η ανθοδέσμη και η μητέρα: δύο μορφές αγάπης
Υπάρχει ακόμη ένας βαθύτερος συσχετισμός.
Ο ήρωας σκέφτεται τη γυναίκα που αγαπά και αμέσως μετά τη μητέρα του.
Δεν είναι τυχαίο.
Η γυναίκα αντιπροσωπεύει το μέλλον:
θα πάει σπίτι → θα τη συναντήσει → θα της δώσει τα λουλούδια.
Η μητέρα αντιπροσωπεύει το παρελθόν:
παιδική ηλικία → αυλή → καλοκαίρι → ασφάλεια.
Και ο ήρωας βρίσκεται ακριβώς ανάμεσα στα δύο.
Μόνο που το μέλλον εξαφανίζεται.
Και έτσι, στις τελευταίες του στιγμές, ο νους επιστρέφει στο παρελθόν.
Αυτό δίνει στην ιστορία μια πολύ ανθρώπινη διάσταση.
Επομενως:
«Η ανθοδέσμη» δεν είναι τελικά μια ιστορία για ένα τροχαίο.
Είναι μια ιστορία για την εύθραυστη συνέχεια της καθημερινής ζωής.
Ο άνθρωπος πιστεύει ότι η επόμενη στιγμή είναι αυτονόητη:
θα φτάσει σπίτι,
θα χτυπήσει την πόρτα,
θα δώσει τα λουλούδια,
θα δει τη γυναίκα του,
θα συνεχίσει τη ζωή του.
Κανένα από αυτά δεν είναι δεδομένο.
Το αφήγημα χτίζει αυτή την ψευδαίσθηση κανονικότητας και την καταστρέφει μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.
Και η πιο σκληρή εικόνα δεν είναι απαραίτητα η σύγκρουση.
Είναι η εικόνα της γυναίκας που περιμένει.
Εκείνος ξέρει πλέον ότι δεν θα φτάσει.
Εκείνη δεν το ξέρει ακόμη.
Αυτό το “ακόμη” είναι ίσως η τραγικότερη λέξη ολόκληρης της ιστορίας.
Η ανθοδέσμη, τελικά, είναι το αντικείμενο που ενώνει έρωτα, ζωή, προσμονή, μνήμη και θάνατο. Και ακριβώς επειδή δεν εξηγείται το σύμβολο, αλλά το αφήνει να μεταμορφωθεί μπροστά στα μάτια του αναγνώστη, το σύντομο αφήγημα αποκτά πολύ μεγαλύτερη δύναμη από μια απλή ιστορία τροχαίου.
.
.
.
GREEK POETRY -χνκουβελης cncouvelis -Ο πολεμιστής Αλέξανδρος Τρώας Παρις -σχολιάζοντας τους ομηρικούς στίχους 15-20 Ομήρου Ιλιαδα,ραψωδία Γ POETRY-c.n.couvelis-ΠΟΙΗΜΑΤΑ-χ.ν.κουβελης
.
.
GREEK POETRY
-χνκουβελης cncouvelis
-Ο πολεμιστής Αλέξανδρος Τρώας Παρις
-σχολιάζοντας τους ομηρικούς στίχους 15-20
Ομήρου Ιλιαδα,ραψωδία Γ
POETRY-c.n.couvelis-ΠΟΙΗΜΑΤΑ-χ.ν.κουβελης
χνκουβελης cncouvelis
Ο πολεμιστής Αλέξανδρος Τρώας Παρις
σχολιάζοντας τους ομηρικούς στίχους 15-20
Ομήρου Ιλιαδα,ραψωδία Γ
κι όταν λοιπόν ειχαν φτάσει
ο ένας κοντα στον αλλον,
στους Τρώες στη πρώτη γραμμή της μαχης
ο σαν θεός στην οψη Αλέξανδρος ήταν,
έχοντας στους ώμους δέρμα παρδαλης και τόξα
καμπυλωτα και ξίφος,
κι ακόμα δυο λόγχες με το χαλκό εξοπλισμενες
και πάλλοντας τες ολους των Αχαιων τους άριστους
προκαλούσε
κάποιος απέναντι του να βγει
σε φοβερή να πολεμησει μαχη
Οἳ δ’ ὅτε δὴ σχεδὸν ἦσαν ἐπ’ ἀλλήλοισιν ἰόντες,15
Τρωσὶν μὲν προμάχιζεν Ἀλέξανδρος θεοειδής,
παρδαλέην ὤμοισιν ἔχων καὶ καμπύλα τόξα
καὶ ξίφος· αὐτὰρ δοῦρε δύω κεκορυθμένα χαλκῷ
πάλλων Ἀργείων προκαλίζετο πάντας ἀρίστους
ἀντίβιον μαχέσασθαι ἐν αἰνῇ δηϊοτῆτι.20
ο Αλέξανδρος Τρώας Παρις ηξερε πως και ο πόλεμος
χρειάζεται την σκηνοθεσία και τον υποκριτή του
και δια τούτο έτοιμος ήταν
με το δέρμα της λεοπαρδαλης στους ώμους
τις δύο λόγχες με τις χάλκινες αιχμές
κι επιπλέον το καμπύλο τόξο και βέβαια το ξιφος
δηλαδή μια αξιοπρεπή δημόσια σκηνική εμφάνιση
και θεατρικά πάλλοντας ο Αλέξανδρος τις λόγχες του
προκαλούσε τους άριστους των Αχαιών,
ωραίος θεοειδης
κι οι Τρώες βέβαια θαύμαζαν τον ήρωα
γιατί αν κέρδιζε λαμπρότερος θα γινονταν,
αν όμως έχανε,και αυτό το πλέον βέβαιο ήταν,
ένα παράδειγμα πως η ομορφιά
με την πόλεμο να μην μπλέκεται,
κι αυτό θα ήταν το μεγάλο ώφελος
αυτής της θαυμάσιας θεατρικής πράξης
άλλωστε με τον Μενέλαο θα μονομαχουσε
και την Ελένη την έχει προ πολλού κερδίσει
.
.
.
GREEK POETRY -χνκουβελης cncouvelis μεταφράζοντας Ομήρου Ιλιάδα Ραψωδία Γ στίχοι 1-20 -Οι Τρώες και οι Αχαιοί βγαίνουν στον πόλεμο - ο Αλέξανδρος Πάρις στη πρώτη γραμμή της μαχης POETRY-c.n.couvelis-ΠΟΙΗΜΑΤΑ-χ.ν.κουβελης
.
.
GREEK POETRY
-χνκουβελης cncouvelis
μεταφράζοντας
Ομήρου Ιλιάδα Ραψωδία Γ στίχοι 1-20
-Οι Τρώες και οι Αχαιοί βγαίνουν στον πόλεμο
- ο Αλέξανδρος Πάρις στη πρώτη γραμμή της μαχης
POETRY-c.n.couvelis-ΠΟΙΗΜΑΤΑ-χ.ν.κουβελης
χνκουβέλης cncouvelis
μεταφράζοντας
Ομήρου Ιλιάδα Ραψωδία Γ στίχοι 1-20
-Οι Τρώες και οι Αχαιοί βγαίνουν στον πόλεμο
- ο Αλέξανδρος Πάρις στη πρώτη γραμμή της μαχης-
και μελέτη ανάλυση του ρεαλισμού στο ομηρικό αποσπασμα
κι όταν καθένας μαζι με τον ηγεμονα του παραταχτηκε
οι Τρώες με δυνατες κραυγες και κρότο οπλων προχωρούσαν
σαν πουλια,
όπως ακριβώς των γερανών οι κραυγες που απ'τον ουρανό
ψηλά αντηχουν,
όπως όταν απ'τον χειμώνα ξεφευγουν
κι απ'την αδιάκοπη δυνατή βροχη
και με κραυγές πετούν πάνω απ'του Ωκεανου τα ρευματα
και στους Πυγμαιους ανθρωπους σφαγή κι ολέθρια μοιρα θανατου
φερνουν
και πετώντας στον αέρα την κακή εχθροτητα
προκαλουν,
κι οι Αχαιοι σιωπηλά προχωρούσαν
πολεμική πνεοντας μανια,
με τη καρδιά αποφασισμένοι να απωθήσουν
ο ένας τον αλλον
όπως στις κορφές του βουνού ο Νότος
ομιχλη ρίχνει,
που στους βοσκους καθολου δεν είναι αρεστή,
όμως στον κλέφτη καλύτερη απ'τή νυχτα,
τόσο μόνο διακρίνει κανείς μπροστά του
όσο αν μια πέτρα ρίξει,
έτσι κι από κάτω απ'τα πόδια τους ο κουρνιαχτος
στρόβιλος σηκώνονταν καθώς προχωρούσαν,
και πολύ γρήγορα τη πεδιάδα διεσχιζαν,
κι όταν λοιπόν ειχαν φτάσει
ο ένας κοντα στον αλλον,
στους Τρώες στη πρώτη γραμμή της μαχης
ο σαν θεός στην οψη Αλέξανδρος ήταν,
έχοντας στους ώμους δέρμα παρδαλης και τόξα
καμπυλωτα και ξίφος,
κι ακόμα δυο λόγχες με το χαλκό εξοπλισμενες
και πάλλοντας τες ολους των Αχαιων τους άριστους προκαλούσε
κάποιος απέναντι του να βγει
σε φοβερή να πολεμησει μαχη
Αὐτὰρ ἐπεὶ κόσμηθεν ἅμ’ ἡγεμόνεσσιν ἕκαστοι,
Τρῶες μὲν κλαγγῇ τ’ ἐνοπῇ τ’ ἴσαν ὄρνιθες ὣς
ἠΰτε περ κλαγγὴ γεράνων πέλει οὐρανόθι πρό·
αἵ τ’ ἐπεὶ οὖν χειμῶνα φύγον καὶ ἀθέσφατον ὄμβρον
κλαγγῇ ταί γε πέτονται ἐπ’ ὠκεανοῖο ῥοάων,5
ἀνδράσι Πυγμαίοισι φόνον καὶ κῆρα φέρουσαι·
ἠέριαι δ’ ἄρα ταί γε κακὴν ἔριδα προφέρονται.
οἳ δ’ ἄρ’ ἴσαν σιγῇ μένεα πνείοντες Ἀχαιοί,
ἐν θυμῷ μεμαῶτες ἀλεξέμεν ἀλλήλοισιν.
Εὖτ’ ὄρεος κορυφῇσι Νότος κατέχευεν ὀμίχλην10
ποιμέσιν οὔ τι φίλην, κλέπτῃ δέ τε νυκτὸς ἀμείνω,
τόσσόν τίς τ’ ἐπιλεύσσει ὅσον τ’ ἐπὶ λᾶαν ἵησιν·
ὣς ἄρα τῶν ὑπὸ ποσσὶ κονίσαλος ὄρνυτ’ ἀελλὴς
ἐρχομένων· μάλα δ’ ὦκα διέπρησσον πεδίοιο.
Οἳ δ’ ὅτε δὴ σχεδὸν ἦσαν ἐπ’ ἀλλήλοισιν ἰόντες,15
Τρωσὶν μὲν προμάχιζεν Ἀλέξανδρος θεοειδής,
παρδαλέην ὤμοισιν ἔχων καὶ καμπύλα τόξα
καὶ ξίφος· αὐτὰρ δοῦρε δύω κεκορυθμένα χαλκῷ
πάλλων Ἀργείων προκαλίζετο πάντας ἀρίστους
ἀντίβιον μαχέσασθαι ἐν αἰνῇ δηϊοτῆτι.20
.
.
.
Μελέτη αναλυση του ρεαλισμού στο ομηρικό αποσπασμα.
Το απόσπασμα της Ραψωδίας Γ, στ. 1–20 της Ιλιάδας είναι εξαιρετικά χαρακτηριστικό για τη μελέτη του ομηρικού ρεαλισμού. Ο Όμηρος δεν παρουσιάζει απλώς μια αφηρημένη «μάχη». Παρουσιάζει ένα συγκεκριμένο πολεμικό σώμα που κινείται μέσα σε συγκεκριμένο φυσικό χώρο, με θόρυβο, σκόνη, ομίχλη, όπλα, κραυγές, φόβο και σωματική κίνηση. Παράλληλα, όμως, ο ρεαλισμός αυτός δεν είναι φωτογραφικός ή ιστορικός· ενσωματώνεται μέσα σε παρομοιώσεις, επικό μεγαλείο και μυθολογική σκέψη.
Ο ρεαλισμός της πολεμικής κίνησης
Η πρώτη σημαντική ρεαλιστική διάσταση βρίσκεται στην ίδια την εικόνα της στρατιωτικής παράταξης:
«κι όταν καθένας μαζί με τον ηγεμόνα του παρατάχτηκε»
Το «κόσμηθεν» δεν σημαίνει απλώς ότι «μπήκαν στη σειρά». Δηλώνει την οργάνωση και τακτοποίηση του στρατού. Οι πολεμιστές δεν εμφανίζονται ως ένα άμορφο πλήθος. Ο καθένας βρίσκεται μέσα στη δική του πολεμική ομάδα, κάτω από τον αρχηγό του.
Αυτό είναι ένα ουσιαστικό στοιχείο ρεαλισμού: ο πόλεμος παρουσιάζεται ως συλλογική, οργανωμένη δραστηριότητα.
Δεν έχουμε ακόμη μονομαχία ή ηρωικό κατόρθωμα. Έχουμε πρώτα τη μεγάλη μάζα των στρατευμάτων που κινείται.
2
Οι Τρώες ακούγονται πριν ακόμη φανούν
Ο Όμηρος χαρακτηρίζει την προέλαση των Τρώων:
«με δυνατές κραυγές και κρότο όπλων προχωρούσαν»
Το :
κλαγγῇ τ’ ἐνοπῇ τ’ ἴσαν
είναι ιδιαίτερα παραστατικό.
κλαγγή = δυνατός, οξύς ήχος, κραυγή, κρότος.
ἐνοπή = πολεμικός θόρυβος, κρότος όπλων.
Εδώ ο ρεαλισμός είναι σχεδόν αισθητηριακός.
Ο ακροατής δεν βλέπει μόνο τον στρατό. Τον ακούει.
Οι Τρώες πλησιάζουν μέσα από:
κραυγές,
μεταλλικό κρότο,
κίνηση,
ποδοβολητό,
σκόνη.
Η μάχη επομένως δεν είναι μια στατική εικόνα. Είναι ένα ηχητικό και κινητικό γεγονός.
Η αντίθεση Τρώων και Αχαιών
Ένα από τα σπουδαιότερα στοιχεία του αποσπάσματος είναι η αντίθεση:
Τρώες → θόρυβος
Αχαιοί → σιωπή
Ο Όμηρος λέει:
«κι οι Αχαιοί σιωπηλά προχωρούσαν
πολεμική πνέοντας μανία»
Στο πρωτότυπο:
οἳ δ’ ἄρ’ ἴσαν σιγῇ μένεα πνείοντες Ἀχαιοί
Η αντίθεση είναι εντυπωσιακή.
Οι Τρώες κάνουν θόρυβο.
Οι Αχαιοί σιωπούν.
Αυτό είναι και ρεαλιστική παρατήρηση της ψυχολογίας του πολέμου. Η σιωπηλή προέλαση ενός στρατεύματος μπορεί να δημιουργεί πολύ πιο απειλητική εντύπωση από τις κραυγές.
Η φράση:
μένεα πνείοντες
κυριολεκτικά παρουσιάζει τους Αχαιούς σαν να «φυσούν μένος».
Το μένος γίνεται σχεδόν σωματική ουσία.
Η πολεμική αποφασιστικότητα φαίνεται να βγαίνει από την αναπνοή τους.
Η φύση γίνεται εργαλείο ρεαλιστικής παρατήρησης
Εξαιρετικά χαρακτηριστική είναι η εικόνα του Νότου και της ομίχλης:
«όπως στις κορφές του βουνού ο Νότος
ομίχλη ρίχνει»
και αμέσως μετά:
«τόσο μόνο διακρίνει κανείς μπροστά του
όσο αν μια πέτρα ρίξει»
Αυτό είναι ένας από τους πιο εντυπωσιακούς ρεαλιστικούς στίχους του αποσπάσματος.
Ο Όμηρος δεν λέει απλώς «η ομίχλη ήταν πυκνή».
Δίνει μέτρο της ορατότητας.
Ο άνθρωπος μέσα στην ομίχλη βλέπει μόνο τόσο μακριά όσο θα έφτανε μια πέτρα αν την πετούσε.
Πρόκειται για πολύ συγκεκριμένη, βιωματική παρατήρηση.
Ο ποιητής μετατρέπει ένα αφηρημένο χαρακτηριστικό —την πυκνότητα της ομίχλης— σε σωματική εμπειρία.
Ο ρεαλισμός του τοπίου
Η ομίχλη δεν παρουσιάζεται απομονωμένη.
Έχει διαφορετική σημασία για διαφορετικούς ανθρώπους:
«στους βοσκούς καθόλου δεν είναι αρεστή,
όμως στον κλέφτη καλύτερη απ' τη νύχτα»
Εδώ εμφανίζεται ένας μικρός αλλά πολύ σημαντικός κοινωνικός ρεαλισμός.
Ο ίδιος φυσικός φαινόμενο δεν έχει την ίδια αξία για όλους.
Για τον βοσκό η ομίχλη είναι πρόβλημα: περιορίζει την ορατότητα, δυσκολεύει την επιτήρηση του κοπαδιού.
Για τον κλέφτη είναι ευνοϊκή: τον κρύβει.
Έτσι, μέσα σε δύο στίχους ο Όμηρος δημιουργεί δύο διαφορετικές ανθρώπινες οπτικές πάνω στο ίδιο φυσικό φαινόμενο.
Αυτό είναι πολύ περισσότερο από μια διακοσμητική παρομοίωση. Είναι παρατήρηση της πραγματικής ζωής.
Η σκόνη ως σωματικός ρεαλισμός
Έπειτα η ομίχλη αντικαθίσταται από ένα άλλο φυσικό φαινόμενο:
«έτσι κι από κάτω απ' τα πόδια τους
ο κουρνιαχτός στρόβιλος σηκωνόταν»
Στο πρωτότυπο:
τῶν ὑπὸ ποσσὶ κονίσαλος ὄρνυτ’ ἀελλὴς
Η εικόνα είναι απολύτως υλική.
Χιλιάδες πόδια κινούνται πάνω στο έδαφος και σηκώνουν σκόνη.
Ο Όμηρος παρουσιάζει τον πόλεμο από το επίπεδο του σώματος.
Δεν βλέπουμε μόνο στρατηγούς και ήρωες. Βλέπουμε:
πόδια,
χώμα,
σκόνη,
κίνηση,
αναπνοή,
όπλα.
Αυτό είναι ένα βασικό γνώρισμα του ομηρικού ρεαλισμού.
Ο χρόνος και η ταχύτητα
Ο ποιητής προσθέτει:
«και πολύ γρήγορα τη πεδιάδα διέσχιζαν»
Το:
μάλα δ’ ὦκα διέπρησσον πεδίοιο
δίνει αίσθηση ταχύτητας.
Δεν παρακολουθούμε μια ακίνητη παράταξη. Η στρατιά μετακινείται γρήγορα μέσα στην πεδιάδα.
Το πεδίο γίνεται έτσι γεωγραφικός χώρος δράσης.
Ο χώρος έχει διαστάσεις, απόσταση και χρόνο.
Αυτός είναι επίσης ένας λόγος για τον οποίο ο ομηρικός κόσμος φαίνεται τόσο απτός.
Οι γερανοί: ένας ρεαλιστικός παραλληλισμός από τη φύση
Η περίφημη παρομοίωση:
«σαν πουλιά,
όπως ακριβώς των γερανών οι κραυγές...»
είναι από τις πιο σημαντικές του αποσπάσματος.
Οι Τρώες παρομοιάζονται με γερανούς που πετούν πάνω από τον Ωκεανό και κατευθύνονται προς τον νότο, αποφεύγοντας τον χειμώνα και τις καταρρακτώδεις βροχές.
Η παρομοίωση έχει ρεαλιστική βάση: παρατηρείται ένα πραγματικό φυσικό φαινόμενο —η μετακίνηση των αποδημητικών πουλιών.
Ο ποιητής γνωρίζει:
την εποχική μετακίνηση,
τις κραυγές των γερανών,
την πτήση τους σε σχηματισμό,
τη σχέση τους με τον χειμώνα,
τη μεγάλη απόσταση του ταξιδιού.
Έτσι ο πόλεμος συνδέεται με έναν πραγματικό φυσικό κύκλο.
Οι Πυγμαίοι: ο μύθος μέσα στον ρεαλισμό
Η παρομοίωση όμως δεν μένει στο φυσικό επίπεδο:
«και στους Πυγμαίους ανθρώπους
σφαγή κι ολέθρια μοίρα θανάτου φέρνουν»
Εδώ ο Όμηρος περνά από τον φυσικό κόσμο στον μυθικό και γεωγραφικό ορίζοντα της αρχαϊκής σκέψης.
Οι γερανοί δεν είναι απλώς αποδημητικά πουλιά. Είναι πολεμικά πλάσματα που συνδέονται με τη μυθική σύγκρουση των Γερανών και των Πυγμαίων.
Αυτό δείχνει κάτι σημαντικό:
Ο ομηρικός ρεαλισμός δεν είναι νεωτερικός ρεαλισμός.
Ο Όμηρος δεν ξεχωρίζει αυστηρά:
φυσική παρατήρηση — μύθο — φαντασία.
Τα συνυφαίνει.
Ο πραγματικός γερανός μπορεί να οδηγήσει τον ακροατή στον μυθικό κόσμο των Πυγμαίων.
Ο Αλέξανδρος ως συγκεκριμένο πολεμικό σώμα
Όταν τα στρατεύματα πλησιάζουν, ο Όμηρος ξαφνικά εστιάζει σε ένα πρόσωπο:
«στους Τρώες στη πρώτη γραμμή της μάχης
ο σαν θεός στην όψη Αλέξανδρος ήταν»
Η γενική εικόνα της στρατιάς μετατρέπεται σε κοντινό πλάνο.
Αυτό είναι σχεδόν κινηματογραφικό.
Πρώτα:
ολόκληρος ο στρατός.
Μετά:
η κίνηση της πεδιάδας.
Και τελικά:
ο Αλέξανδρος στην πρώτη γραμμή.
Ο ρεαλισμός της πολεμικής εξάρτυσης
Η περιγραφή του Πάρη είναι εξαιρετικά συγκεκριμένη:
«έχοντας στους ώμους δέρμα παρδαλης
και τόξα καμπυλωτά και ξίφος,
κι ακόμα δυο λόγχες με το χαλκό εξοπλισμένες»
Το πρωτότυπο απαριθμεί:
παρδαλέην
καμπύλα τόξα
ξίφος
δοῦρε δύω
κεκορυθμένα χαλκῷ
Ο ποιητής δεν λέει απλώς:
«ο Πάρης ήταν οπλισμένος».
Μας δείχνει με τι ακριβώς είναι οπλισμένος.
Έχουμε:
λεοπάρδαλη/παρδαλό δέρμα,
τόξο,
ξίφος,
δύο λόγχες,
χάλκινη πολεμική επένδυση.
Η λεπτομέρεια αυτή κάνει τον ήρωα υλικό και ορατό.
Ο Πάρης αποκτά σχεδόν πλαστική υπόσταση.
Η εικόνα του «σαν θεός» και ο ρεαλισμός
Υπάρχει όμως εδώ μια ενδιαφέρουσα αντίφαση:
θεοειδής
Ο Πάρης είναι «σαν θεός» στην εμφάνιση.
Εδώ εισέρχεται το επικό στοιχείο.
Ο Όμηρος δεν θέλει να μας παρουσιάσει έναν απλό στρατιώτη. Ο Πάρης έχει υπερφυσική ομορφιά και ακτινοβολία.
Ωστόσο, αμέσως μετά ο ποιητής τον προσγειώνει μέσα στην πραγματικότητα:
δέρμα — τόξο — ξίφος — λόγχες.
Αυτός ο συνδυασμός είναι χαρακτηριστικός της ομηρικής τέχνης:
το υπερφυσικό και το πραγματικό συνυπάρχουν.
Ο Πάρης προκαλεί τους Αχαιούς
Το πιο χαρακτηριστικό σημείο είναι:
«πάλλοντας τες όλους των Αχαιών τους άριστους προκαλούσε
κάποιον απέναντί του να βγει
να πολεμήσει σε φοβερή μάχη»
Ο Πάρης δεν είναι απλώς ένας όμορφος άνδρας. Είναι πολεμιστής μέσα στη συγκεκριμένη στιγμή.
Η κίνησή του είναι προκλητική:
πάλλων — κουνά, κραδαίνει τις λόγχες.
Και:
προκαλίζετο — προκαλούσε.
Το σώμα του γίνεται γλώσσα.
Δεν χρειάζεται να μιλήσει εκτενώς. Η κίνηση του όπλου είναι πρόκληση.
Ο ρεαλισμός του φόβου και της πολεμικής ψυχολογίας
Υπάρχει ακόμη ένα λεπτό στοιχείο.
Ο Πάρης καλεί:
«κάποιος απέναντί του να βγει»
Δεν καλεί απλώς «τον στρατό».
Ζητά έναν αντίπαλο για ατομική μονομαχία.
Έτσι η μαζική σύγκρουση αρχίζει να μετατρέπεται σε ψυχολογικό παιχνίδι ανάμεσα σε δύο άνδρες.
Ο πολεμιστής πρέπει να έχει:
θάρρος,
αυτοπεποίθηση,
διάθεση να εκτεθεί,
αποδοχή του κινδύνου του θανάτου.
Ο ρεαλισμός εδώ είναι ανθρωπολογικός: ο πόλεμος δεν είναι μόνο όπλα· είναι φόβος, υπερηφάνεια, πρόκληση και ανάγκη να αποδείξει κανείς την αξία του.
Ο ιδιαίτερος ρεαλισμός της μετάφρασης του χνκουβέλη
Στη μετάφραση , ο ρεαλισμός ενισχύεται από αρκετές επιλογές.
Για παράδειγμα:
«με δυνατές κραυγές και κρότο όπλων προχωρούσαν»
κρατάει έντονα την ακουστική διάσταση του πρωτοτύπου.
Επίσης:
«τόσο μόνο διακρίνει κανείς μπροστά του / όσο αν μια πέτρα ρίξει»
είναι πολύ επιτυχημένη απόδοση της εμπειρικής εικόνας του Ομήρου.
Και:
«από κάτω απ' τα πόδια τους ο κουρνιαχτός / στρόβιλος σηκωνόταν»
διατηρεί τη σωματικότητα του κονίσαλος και της ἀελλής.
Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα είναι η επιλογή:
«πολεμική πνέοντας μανία»
για το:
μένεα πνείοντες.
Εδώ η μετάφραση διατηρεί την πολύ ισχυρή ομηρική ιδέα ότι το μένος γίνεται αναπνοή
Επομενως: τι είδους ρεαλισμός είναι αυτός;
Ο ρεαλισμός αυτού του αποσπάσματος έχει πολλές διαστάσεις:
Είδος ρεαλισμού
Παράδειγμα
Στρατιωτικός
παράταξη κάτω από τους ηγεμόνες
Ακουστικός
κραυγές, κρότος όπλων
Οπτικός
ομίχλη, περιορισμένη ορατότητα
Φυσιοκρατικός
Νότος, βροχή, γερανοί
Χωρικός
πεδιάδα, βουνά, απόσταση
Σωματικός
πόδια, σκόνη, όπλα
Ψυχολογικός
σιωπή, μένος, πρόκληση
Κοινωνικός
βοσκός και κλέφτης απέναντι στην ομίχλη
Πολεμικός
όπλα και πολεμική εξάρτυση
Μυθολογικός
Γερανοί και Πυγμαίοι
Το σημαντικότερο είναι ότι ο Όμηρος δεν περιγράφει τον πόλεμο αφηρημένα. Τον κάνει να γίνεται αντιληπτός με τις αισθήσεις.
Ακούμε τις κραυγές.
Βλέπουμε την ομίχλη.
Βλέπουμε τη σκόνη.
Νιώθουμε την κίνηση των στρατευμάτων.
Βλέπουμε τα όπλα του Πάρη.
Αισθανόμαστε τη σιωπηλή αποφασιστικότητα των Αχαιών.
Και ακριβώς εκεί βρίσκεται η μεγάλη δύναμη του ομηρικού ρεαλισμού: ο μυθικός πόλεμος αποκτά υλικό σώμα.
Ο Όμηρος, βέβαια, δεν είναι ρεαλιστής με την έννοια ενός σύγχρονου μυθιστοριογράφου. Ο κόσμος του είναι γεμάτος θεούς, ήρωες, υπερφυσικές ιδιότητες και μυθικές παραδόσεις. Όμως μέσα σε αυτόν τον μυθικό κόσμο παρατηρεί με εξαιρετική ακρίβεια το τοπίο, τα ζώα, τον καιρό, την ανθρώπινη κίνηση, τα όπλα και την ψυχολογία.
Γι' αυτό μπορούμε να χαρακτηρίσουμε τον συγκεκριμένο ομηρικό ρεαλισμό ως «αισθητηριακό και βιωματικό ρεαλισμό μέσα σε ένα μυθολογικό σύμπαν».
.
.
.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)