.
.
Σ -Poetry Ποιηση
-χ,ν,κουβέλης c.n.couvelis
painting
χνουβέλης cncouvelis
μεταφράζοντας
Αισχύλος Αγαμεμνων,στίχοι 683-696
--Το όνομα της Ελενης-
(και
χνκουβελης cncouvelis
Στις όχτες του Σιμοεντα)
‘Eλανδρος and Eλέπτολις, and poor old Homer
blind, blind as a bat,
Ear, ear for the sea-surge—; rattle of old men’s voices
(Ezra Pound,Canto VII)
‘Eλανδρος and Eλέπτολις,
και ο φτωχουλης γερο Ομηρος
τυφλός,τυφλός όπως η νυχτερίδα
Ακούει,ακούει της θαλασσας
το τρικυμισμα
τον άναρθρο τριγμό της φωνής των γερόντων
ΔΕΥΤΕΡΟ ΣΤΑΣΙΜΟ
Χορός
ποιος κάποτε την ονομασε έτσι
που για πάντα ν'αληθευει τ'ονομα της ;
μήπως κάποιος που δεν βλέπουμε
με πρόγνωση του πεπρωμένου
τη γλώσσα μοιραία στρεφοντας;
την Ελένη,που γαμβρό το δόρυ έχει
της έχθριτας την αιτία;
αφού όπως της ταριαζει
ἑλένας,ἕλανδρος, ἑλέπτολις
καταστροφή των καραβιών
αφανισμός των ανδρών
άλωση των πόλεων,
απ' τα μαλακά υφαντά πέπλα έπλευσε,
και πλήθος ανδρες ασπιδοφοροι κυνηγοι
αφήνοντας με τα κουπιά ιχνος π'αφαντο έγινε
στου Σιμοεντα αποβιβαστηκαν τις ακτές
με την αφονη φυλλωσιά
για έριδα αιματηρη
ΣΤΑΣΙΜΟΝ ΔΕΥΤΕΡΟΝ
Χορος
τίς ποτ᾽ ὠνόμαξεν ὧδ᾽ [στρ. α]
ἐς τὸ πᾶν ἐτητύμως—
μή τις ὅντιν᾽ οὐχ ὁρῶμεν προνοίαισι τοῦ πεπρωμένου
685γλῶσσαν ἐν τύχᾳ νέμων; —τὰν
δορίγαμβρον ἀμφινεικῆ
θ᾽ Ἑλέναν; ἐπεὶ πρεπόντως
ἑλένας, ἕλανδρος, ἑλέπτολις,
690 ἐκ τῶν ἁβροπήνων
προκαλυμμάτων ἔπλευσε
Ζεφύρου γίγαντος αὔρᾳ,
πολύανδροί
τε φεράσπιδες κυναγοὶ
695κατ᾽ ἴχνος πλατᾶν ἄφαντον
κελσάντων Σιμόεντος
ἀκτὰς ἐπ᾽ ἀεξιφύλλους
δι᾽ ἔριν αἱματόεσσαν.
.
.
.
painting
χνκουβελης cncouvelis
Στις όχτες του Σιμοεντα
στις όχτες του Σιμοεντα κάτω
από τις πυκνές φυλλωσιές
σταθηκαμε
να γυαλίσουμε τις ασπίδες μας
τότε κάποιος ξεμακρυνθηκε και μας φώναξε:
Ελενα Ελανδρος Ελέπτολις
κι οι ψυχές μας ταράχτηκαν
Όμως οι θεοί ορίζουν τα ανθρώπινα
ἐς τὸ πᾶν ἐτητύμως
.
.
.
painting
χνκουβελης cncouvelis
μεταφράζοντας
Ezra Pound,Canto VI
και σημειωσεις
(συνέχεια)
E lo Sordels si fo di Mantovana,
Και ο Σορντελλο ήταν απ'τη Μάντοβα
γιος ενός φτωχού ιππότη,του Σερ Εσκορτ
Και με τα τραγούδια ευχαριστιονταν
Και με τους ανθρωπους της αυλής
συναναστρέφονταν
Και πήγε στην αυλή του Ριχαρδου Σαν Βονιφατσιο
Κι εκεί τον κυριεψε ο έρωτας
για τη γυναίκα του
την Κουνιτσα ντα Ρομάνο
Που τους δούλους της απελευθέρωσε μια Τεταρτη
Masnatas et servos, witness
το οικιακο υπηρετικό προσωπικό και τους δούλους,μαρτυρας
ο Πίκους ντε Φαρινάτις
Κι ο Δον Έλινους κι ο Δον Λίπους
Γιοι του Φαρινάτο ντε Φαρινάτι
ελεύθεροι ως προσωπα
ελευθεροι βουλησης,
ελεύθεροι να αγοράζουν,να μαρτυρούν,
να πουλούν,να συντασσουν διαθηκη
A marito subtraxit ipsam...
dictum Sordellum concubuisse:
από τον σύζυγό της την πηρε...
και με τον λεγόμενο Σορντελλο
ερωτικά εσμιξε
Χειμώνα και Καλοκαίρι εγώ τραγουδώ τις χαρες της
Όπως το ρόδο όμορφο είναι,
έτσι όμορφο είναι το πρόσωπο της,
Και Καλοκαίρι και Χειμώνα εγώ γι'αυτην τραγουδω
Το χιόνι να την θυμάμαι με κανει
Κι ο Καϊτέλ απ'το Σαρλα.ηταν...
Ο Θησέας απ'τη Τροιζινα
Κι αυτοί θα του έδιναν δηλητηριο
Αν όμως δεν ήταν σχήμα της λαβής του ξιφους
E lo Sordels si fo di Mantovana,
Son of a poor knight, Sier Escort,
And he delighted himself in chançons
And mixed with the men of the court
And went to the court of Richard Saint Boniface
And was there taken with love for his wife
Cunizza, da Romano,
That freed her slaves on a Wednesday
Masnatas et servos, witness
Picus de Farinatis
and Don Elinus and Don Lipus
sons of Farinato de’ Farinati
“free of person, free of will
“free to buy, witness, sell, testate.”
A marito subtraxit ipsam...
dictum Sordellum concubuisse:
“Winter and Summer I sing of her grace,
As the rose is fair, so fair is her face,
Both Summer and Winter I sing of her,
The snow makyth me to remember her.
And Cairels was of Sarlat...
Theseus from Troezene
And they wd. have given him poison
But for the shape of his sword-hilt.
.
.
Σημειώσεις:
1.
Ο Sordello (περ.1200-1269) ήταν Ιταλός τροβαδούρος που έγραψε στην παλια προβηγκιανή γλώσσα.
Ο Δάντης τον μνημονεύει στο Purgatorio, VI
2.
Οίκος των San Bonifacio, ισχυρή οικογένεια της Βερόνας.
3.
Η Cunizza da Romano (1198-1279) ήταν αδελφή του Ezzelino III da Romano,ενός από τους ισχυρότερους και βιαιότερους ηγεμόνες της εποχής.
Η Κουνίτσα συνδέθηκε ερωτικά με τον Sordello και εγκατέλειψε τον σύζυγό της για να ζήσει μαζί του.
Ο Δάντης την τοποθετεί στον ουρανό της Αφροδίτης,στον Παράδεισο,IX.
4.
Την 1η Απριλίου 1265, ημέρα Τετάρτη,στη Φλωρεντία,στο σπίτι του Cavalcante de' Cavalcanti,
η Cunizza υπέγραψε πράξη απελευθέρωσης των ανθρώπων που βρίσκονταν σε καθεστώς δουλείας και ανήκαν στην οικογένειά της.
5.
Η οικογένεια Farinati συνδέεται με τον Φαρινάτα ντέλι Ουμπέρτι,ο οποίος αναφερεται από τον Δάντη, στην Κόλαση,X.
6.
A marito subtraxit ipsam...
dictum Sordellum concubuisse:
από τον
χρονικογράφο του Μεσαίωνα Rolandino.
7.
Ο Cairels τροβαδουρος,σύγχρονος του Sordello,άκμασε περίπου το 1220-1230
8.
Sarlat πόλη στη περιοχή Périgord,νοτιοδυτική Γαλλία
9.
Μυθολογία:
Ο Αιγέας ο βασιλιάς της Αθήνας φεύγοντας από την Τροιζινα του Άργους για την Αθήνα κάτω από έναν μεγάλο βράχο έβαλε το ξίφος και τα σανδαλια του και λέει στην Αίθρα να στειλει τον γιο τους,Θησέα,στην Αθήνα όταν εκεινος μπορέσει να σηκώσει το βράχο και να πάρει το ξίφος και τα σανδαλια. του.
Ο Θησέας μεγαλώνοντας σηκώνει το βράχο,παίρνει το ξίφος και πηγαίνει στην Αθήνα.
Εκεί η Μήδεια από ζήλεια ζητάει από τον Αιγέα να δηλητηριάσει τον ξενο νεαρο.
Όταν όμως στο τραπέζι του γεύματος ο Θησέας τραβά το ξίφος,τότε ο Αιγέας αναγνωρίζει τον γιο του.
.
.
.
Ετερώνυμα mise en scene
χνκουβέλης cncouvelis
μεταφραζοντας
Αισχύλος Αγαμέμνων
στίχοι 700-715
-Η τιμωρία της Τροιας-
Β' Στάσιμο
Χορός
και μεσ'στο Ίλιο συμφορά
που τ'όνομα καλεί εφερε
οργή που να πληρωθει φέρνει
την ατίμωση των τραπεζιων της ξενίας
στον έπειτα χρονο
και του Προστάτη της Εστίας Δια η προσβολή
απαιτεί να τιμωρηθουν
εκείνοι που το τραγούδι
για της νύφης τις χαρες
μεγαλοφωνα τιμώντας έλεγαν,
τον υμεναιο,
που τοτε έπρεπε απ'τους συγγενείς
του γαμπρού
να τραγουδηθει,
όμως άλλον πια μαθαίνοντας ύμνο
η αρχαία του Πριαμου πόλη
γεμάτο θρήνο πολύ μεγαλο
που στεναζει
καταριώντας τον Πάρι με τα ολεθρια κρεβατια του
την ολοκληρωτική καταστροφή
της ζωής των πολιτών της
με θρήνο κι αίμα να υποστεί
Χορός
700Ἰλίῳ δὲ κῆδος ὀρθώνυμον
τελεσσίφρων μῆνις ἤλασεν, τραπέζας ἀτίμωσιν
ὑστέρῳ χρόνῳ
καὶ ξυνεστίου Διὸς πρασσομένα
705τὸ νυμφότιμον
μέλος ἐκφάτως τίοντας,
ὑμέναιον, ὃς τότ᾽ ἐπέρ-
ρεπε γαμβροῖσιν ἀείδειν.
μεταμανθάνουσα δ᾽ ὕμνον
710Πριάμου πόλις γεραιὰ
πολύθρηνον
μέγα που στένει κικλήσκουσ᾽
Ἄπαριν τὸν αἰνόλεκτρον,
παμπορθῆ πολύθρηνον
715αἰῶν᾽ ἀμφὶ πολιτᾶν
μέλεον αἷμ᾽ ἀνατλᾶσα
.
.
.
Ετερώνυμα mise en scene
χνκουβέλης cncouvelis
Υμεναιος
το νυμφότιμον μέλος εκφάτως τίοντας υμέναιον
η κόρη χαμογελα
το μάρμαρο άθικτο μετά το '22
η σάλα
το ταγκό
και το βαλς που χόρεψαν οι νεόνυμφοι
η πέτρα στο δάπεδο
το πολύθρηνον
το άλογο χλιμιντριζοντας
και ψηλά σηκώνοντας
τα μπροστινά του πόδια
χάθηκε μέσα στην πρωινή ομίχλη
τελεσσίφρων
ο υμεναιος
mise en scene
ενός γαμου
.
.
.
Antonio Gramsci-χνκουβελης cncouvelis
Pier Paolo Pasolini
χ.ν.κουβελης c.n.couvelis
Τα τετράδια τών ηττημένων του Γκράμσι
Η διαταγή:
-Να εμποδισθει αυτός ο εγκέφαλος να λειτουργεί για είκοσι χρονια
non padre, ma umile
fratello - già con la tua magra mano
delineavi l'ideale che illumina
(ma non per noi: tu morto, e noi morti ugualmente, con te, nell'umido
giardino)
questo silenzio
(Pier Paolo Pasolini — Le ceneri di Gramsci)
όχι ο πατέρας,ο ταπεινός μου αδελφός είσαι,
που με το κόκκαλιάρικο χέρι σου
σχεδιαζες το μέλλον μας
που φωτιζει
(αλλά όχι για μας,
εσύ νεκρός,κι εμείς νεκροί επισης,μαζί με σένα,στον υγρό κήπο)
αυτή τη σιωπη
που φωτιζει
προς τους επιζώντες
τον Μακιαβέλι,
τον Κρότσε,
τον Μαρξ,
τη γλώσσα των λαϊκών ανθρώπων,
την ηγεμονία
την ιστορία των υποτελών τάξεων
στο Τουρι του Μπάρι
ένα σώμα ιστορίας με τη νοσο του Ποτ
φυλακισμενο
οι στάχτες του Αντόνιο Γκραμσι
όταν
Ο Μουσολίνι στη Πορεία προς τη Ρωμη
Ο Χίτλερ στο Reichstag
Ο Λαβρεντι Μπερια αναδιοργανώνει τα Γκουλαγκ
Ο Φράνκο στη Μαδρίτη,
Όταν ο Βάλτερ Μπένγιαμιν διασχίζει τα σύνορα
και ποτέ
δεν φτάνει στην Αμερική
με το χειρόγραφο του Passagenwerk στο Παρισι
τις στοές της επιθυμιας
Ο Μαγιακόφσκι έχει ήδη αυτοπυροβοληθεί
Ο Μπρεχτ γράφει για τον αναλφάβητο εργάτη
που αναρωτιέται:
ποιος έχτισε την εψταπυλη Θήβα;
Και οι Ελληνικές ημερομηνιες:
Η φωτιά στη Σμύρνη
Οι παράγκες της Δραπετσώνας
Ο Δεκεμβριος της Αθηνας
-Αντόνιο
Η Πράγα του 1968,
τα τανκς στην πλατεία του Αγίου Βατσλαβ
Η πτώση του Τείχους
Κι εμείς οι κληρονομοι
τοποθετούμε
τα τετράδια σου
Σε πανεπιστημιακές έδρες
Σε κομματικά συνέδρια
Σε υποσημειώσεις,
Σε εισαγωγές πολυσέλιδων εκδόσεων,
Σε επετειακές ομιλίες
Με αναφορές στην ηγεμονία
Όλοι μας έξω από το κελί σου ηττημένοι
tu morto, e noi
morti ugualmente, con te.
Εσύ νεκρός
κι εμείς εξίσου νεκροί μαζί σου
Τώρα ξέρουμε
πώς είναι υπόθεση αιώνων
η Επανάσταση
.
.
.
χνκουβέλης cncouvelis
Το κουμπί
(Κατά το Τροπο του Bertolt Btecht)
Στο μουσείο υπαρχει ένα μεταλλικό κουμπί
από τη στολή
ενός στρατιώτη.
Η λεζάντα γραφει:
Αγνώστου στρατιώτου
Προσωπικό αντικείμενο.
Δεν γραφει πού κατασκευάστηκε,
ούτε ποιος το έραψε στη στολή.
Ο στρατιώτης βρέθηκε στο μέτωπο του πολεμου.
Δεν επέστρεψε.
Η μητέρα του περίμενε επί χρόνια
μια επίσημη βεβαίωση θανάτου.
Στο μουσείο εκτίθεται το κουμπί.
Μια σχολική ομάδα ακούει την ξεναγό
να μιλά για την Εθνική Εποποιία.
Κανείς δεν ρώτησε
ποιος είχε ράψει το κουμπί.
.
.
.
Θεοφίλου ζωγραφιές
χνκουβελης cncouvelis
Εκλογαί Δημοτικών Τραγουδιων
μου παρηγγειλε τ'αηδονι
διαμαντονυφη
να του πλέξω τη φωλιά
να τη πλέξω με μετάξι
να τη πλέξω με φλουρί
που να το'βρω το μετάξι
που να το'βρω το φλουρί
στο παζάρι το μετάξι
στο σαράφη το φλουρί
διαμαντονυφη καλή
εβγατε ν'αγναντεψετε
εβγατε για να ιδείτε
και τη νύφη να χαρείτε
άσπρη είσαι νυφουλα μου
άσπρη κι η φορεσιά σου
τα λουλούδια στα μαλλιά σου
νύφη μ' στα χιόνια λουζουσαν
και πήρες την ασπραδα
και την τόση ομορφαδα
και στη μηλια ν'ακουμπησες
πήρες την κοκκιναδα
κι έχεις τόση νοστιμαδα
νυφουλα μ' μη μαραινεσαι
και σκάει η καρδιά σου
χάνεις και την ομορφιά σου
καλλίτερα απ' τη μάνα σου
θα σ'εχει η πεθερά σου
ρούσα είναι τα μαλλιά σου
τι να τον κάνω κοντή μου
τον θεό
που δεν καταλαβαίνει
και σου'δωσε την ομορφιά
κι όλη τη νοστιμαδα
σαν παπια χήνα κοντουλα μ'
περπατεις
σαν πέρδικα διαβαίνεις
κι όταν μπαίνεις στο χορό
όλους τους ξετρελενεις
Λενιώ μ' η μάνα σ' εκρινε
δεν ξέρω τι σε θέλει
να πας Λενιώ μου για νερο
να πιουν τα παλικάρια
διψούν τα παλικάρια
εδώ σε τούτα τα καλύβια
τ'ακους κουμπάρα μου
έχω μια σεβαστικια
κουμπαρουλα μου γλυκειά
όλοι μου λένε να την πάρω
είν' τα έξοδα βαριά
εξήντα λίρες η αρραβώνα
κι εκατό η παντρεια
κάτω στα πέντε μάρμαρα
μαργαριταρενια μου
στις δεκαπέντε βρύσες
κόρη μ' να μας χαιρετήσεις
μια λυγερή κοιμότανε
βαρειά ήταν νυχτωμενη
κόρη μικροπαντρεμένη
για σηκ' απάνω λυγερή
και μη βαριοκοιμασαι
οι συμπεθεροι ήρθανε
ήρθανε να σε παρουν
και δική τους να σε κάνουν
φουντωτό μου,μάρε ρουσα μ',
φουντωτο μου κυπαρισσι
και μονόκλωνο δεντρι μου
πόσα ξοδιασα για σένα
να σε φέρω στην αυλή μου
να σε στήσω κυπαρισσι
να'χω και μια κρυα βρύση
να ριζώσεις και ν'απλώσεις
την αυλή μου να ισκιωσεις
κάτω στο κάμπο τον πλατύ
τόν έρημο τον τόπο
εκεί καθονταν δυο όμορφες
να χτίσουν μοναστηρι
καλά έκανες νυφουλα μου
κι ήρθες στο σπιτικό μας
σαν κυπαρισσι να σταθείς
σαν δέντρο να ριζώσεις
και σαν μηλια χρυσή μηλια
ν'ανθίσεις να προκόψεις
να κάνεις γιους σταυραητους
κορες σαν περδικουλες
βασιλικός πουλάκι μου
βασιλικός μυριζ'εδω
κάποια τον έχει στο χορό
βασιλικό και ματζουράνα
μ'ενα πουλί θα στείλω γράμμα
τον έχει η κόρη του παπα
κρυμμένο μέσα στα μαλλιά
βασιλικός μεσ'στα κλωναρια
μαραίνεις γέρους παλικάρια
στη γειτονιά μου μια βραδιά
βγήκε ένα λουλούδι
τη μέρα βγαίνει κόκκινο
τη νύχτα κιτρινίζει
κλέφτης θα γίνω μια βραδιά
να κλέψω το λουλούδι
να το φορώ στο κόρφο μου
να το'χω στη καρδιά μου
κινησ' ο Γιώργης κίνησε
στη ξενιτιά να πάει
κι η μάνα του Γιώργη μου του'λεγε
κρυφά τονε διαταζει
πάρε Γιώργη μ'τα ρούχα σου
πάρε και τ'αρματα σου
.
.
.
-
χνκουβελης cncouvelis
μεταφραζοντας
Όμηρος Ιλιάδα ραψωδία Μ'
στίχοι 309-328
-Τα λόγια του Σαρπηδόνα στον Γλαύκο για το ήθος και το καθήκον των κυβερνώντων-
κι ευτύς μίλησε στον Γλαύκο τον γιο του Ιππολοχου:
Γλαύκε,γιατί άραγε εμείς οι δυο
έχουμε τόσο πολύ τιμηθει;
και με θέση και με κρέατα καθώς
και με περισσότερα κυπελλα
στη Λυκία
κι όλοι σαν θεούς μας βλέπουν;
και τέμενος κατέχουμε πολύ μεγάλο
στου Ξάνθου τις όχτες
ωραίο με δέντρα φυτεμένα
και με σιτοφορα καλλιεργήσιμη γη;
γι'αυτό λοιπόν τώρα πρέπει
αφού μέσα στους Λυκιους στους πρώτους
ειμαστε
όρθιοι να στεκόμαστε και την καυτερη
ν'αντιμετωπιζουμε μάχη
ώστε κάποιος απ'τους γερά θωρακισμένους Λυκιους
αυτά δω να πει:
δεν κυβερνούν τη Λυκία χωρίς δόξα
οι δικοί μας βασιλιάδες
και που παχιά τρώνε προβατα
κι εξαίρετο κρασί γλυκό σαν μέλι (πίνουν)
όμως κι η δύναμή τους αριστη
αφού μέσα στους Λυκιους στους πρώτους
μαχονται,
γιατί αγαπημένε φίλε αν αυτόν εδώ τον πόλεμο
αποφεύγοντας
και πάντοτε επρόκειτο αγέραστοι
κι αθάνατοι να είμαστε,
ούτε κι εγώ ο ίδιος μέσα στους πρώτους
δεν θα μαχομουν
κι ούτε σένα στη μάχη πους τους άντρες δοξαζει
θα'στελνα,
τώρα όμως αφού ετσι κι αλλιως
πάνω μας στέκονται μύριες
οι Κήρες του θανατου,
τις οποίες ο θνητος δεν γίνεται ν'αποφυγει
ούτε με τέχνασμα να ξεγελασει,
ας προχωρήσουμε λοιπόν
κι είτε εμείς τη δόξα της νίκης
σε κάποιον θα προσφέρουμε,
είτε κάποιος σε μας
αὐτίκα δὲ Γλαῦκον προσέφη παῖδ’ Ἱππολόχοιο·
«Γλαῦκε, τίη δὴ νῶϊ τετιμήμεσθα μάλιστα310
ἕδρῃ τε κρέασίν τε ἰδὲ πλείοις δεπάεσσιν
ἐν Λυκίῃ, πάντες δὲ θεοὺς ὣς εἰσορόωσι,
καὶ τέμενος νεμόμεσθα μέγα Ξάνθοιο παρ’ ὄχθας,
καλὸν φυταλιῆς καὶ ἀρούρης πυροφόροιο;
τὼ νῦν χρὴ Λυκίοισι μέτα πρώτοισιν ἐόντας315
ἑστάμεν ἠδὲ μάχης καυστείρης ἀντιβολῆσαι,
ὄφρά τις ὧδ’ εἴπῃ Λυκίων πύκα θωρηκτάων·
“οὐ μὰν ἀκλεέες Λυκίην κάτα κοιρανέουσιν
ἡμέτεροι βασιλῆες, ἔδουσί τε πίονα μῆλα
οἶνόν τ’ ἔξαιτον μελιηδέα· ἀλλ’ ἄρα καὶ ἲς320
ἐσθλή, ἐπεὶ Λυκίοισι μέτα πρώτοισι μάχονται.”
ὦ πέπον εἰ μὲν γὰρ πόλεμον περὶ τόνδε φυγόντε
αἰεὶ δὴ μέλλοιμεν ἀγήρω τ’ ἀθανάτω τε
ἔσσεσθ’, οὔτέ κεν αὐτὸς ἐνὶ πρώτοισι μαχοίμην
οὔτέ κε σὲ στέλλοιμι μάχην ἐς κυδιάνειραν·325
νῦν δ’ ἔμπης γὰρ κῆρες ἐφεστᾶσιν θανάτοιο
μυρίαι, ἃς οὐκ ἔστι φυγεῖν βροτὸν οὐδ’ ὑπαλύξαι,
ἴομεν ἠέ τῳ εὖχος ὀρέξομεν ἠέ τις ἡμῖν.»
.
.
.
χνκουβελης cncouvelis
μεταφράζοντας
Ευριπίδης Ηρακλειδαι
Αποσπασματα
και
Ευριπίδης Ηρακλειδαι
στίχοι 574-596
Ευριπίδης
Ηρακλειδαι
τραγωδία
διδάχτηκε το 430 π.Χ
1055 στίχοι
Τα παιδιά του Ιολαου,οι Ηρακλείδες,είναι ικέτες στην Αθήνα,στο ναό του Δια.
Γιατί ο Ευρυσθενης μετά το θάνατο του Ηρακλή τους καταδιώκει για να τους σκοτώσει.
Ένας κήρυκας του Ευρυσθέα τραβα τον γερο Ιολαο με βία από τον βωμό,ο χορός,γέροντες της Αθήνας,τον εμποδίζει να το κάνει.
Ο βασιλιας της Αθήνας,ο Δημοφών αρνειται την παράδοση των ικετων,ενώ ο κήρυκας τον απειλει ότι θα προκληθεί πολεμος.
Ο Δημοφων ετοιμάζει τον στρατό του,και λέει στον Ιολαο πως για να νικήσουν οι Αθηναίοι πρέπει μια κόρη να θυσιαστεί,τότε η Μακαρία,κόρη του Ηρακλή και της Δηιανειρας,δέχεται να θυσιαστει.
Ο Ιόλαος θέλει να πολεμήσει,και δεν ακούει την Αλκμήνη τη μητέρα του Ηρακλή να μην το κάνει.
Ο αγγελιοφόρος φέρνει την είδηση της νίκης των Αθηναίων και ο Ιόλαος μεταμορφώνεται σε νέο.
Η Αλκμήνη διατάζει ο αλυσοδεμένος Ευρυσθέας να σφαγει.
.
.
Ο γραμματικός Ωρίωνας,450 μ.Χ,στην Ανθολογία του Ευριπίδη,αναφέρει 5 στιχους σημειώνοντας τους ως: Ευριπίδη Ηρακλειδαι
Όποιος όμως στη ζωή εκείνους που τον γέννησαν
σεβεται
αυτός είναι και ζωντανός και πεθαμένος
στους θεούς αγαπητος
όποιος όμως εκείνον που τον γέννησε
δεν θέλει να τιμα
μήτε να γίνει με μένα μαζί
να θυσιασει στους θεους
μήτε στη θάλασσα να ετοιμάσει κοινό μαζί μου
να κάνει ταξιδι
Ὅστις δὲ τοὺς τεκόντας ἐν βίῳ σέβει
ὅδ' ἔστι καὶ ζῶν καὶ θανὼν θεοῖς φίλος,
ὅστις δὲ τὸν φύσαντα μὴ τιμᾶν θέλει,
μή μοι γένοιτο μήτε συνθύτης θεοῖς,
μήτ' ἐν θαλάσσῃ κοινόπλουν στέλλοι σκάφος
.
.
Ο Στοβαιος στο Ανθολογιο του αναφέρει με την επιγραφή:Ευριπιδης Ηρακλειδαι
4 στίχους:
Τρεις είναι οι αρετές
τις οποίες πρέπει ν'ασκεις,παιδί μου,
και τους θεούς να τιμας,
και τους γονείς που σε γεννησαν
και τους κοινούς της Ελλάδας νομους,
κι αυτά πραττωντας
θα'χεις πάντοτε το πιο ωραίο στεφάνι
της ένδοξης φημης
Τρεῖς εἰσὶν ἀρεταί τὰς χρεών σ' ἀσκεῖν, τέκνον,
θεούς τε τιμᾶν, τοὺς τε φύσαντας γονεῖς,
νόμους τε κοινοὺς Ἑλλάδος, καὶ ταῦτα δρῶν
κάλλιστον ἕξεις στέφανον εὐκλείας ἀεί
.
.
ο Πλούταρχος στα Ηθικά του έχει 2 στιχους χωρίς όνομα ποιητή,
όμως στο Ανθολογιο του Στοβαίου ειναι αναφερόμενοι ως:
Ευριπίδης Ηρακλει
όμως το να σφαγει κάποιος είναι φοβερο,
αλλα ένδοξη φήμη εχει
το να μην πεθάνει κάποιος είναι δειλία,
αλλά εχει μεσα του την ηδονή της ζωης
τὸ μὲν σφαγῆναι δεινόν, εὔκλειαν δ' ἔχει,
τὸ μὴ θανεῖν δὲ δειλόν, ἡδονὴ δ' ἔνι.
.
.
Ο σχολιαστής του Αριστοφάνη αναφέρει ότι ο στιχος 214 στη κωμωδία:Ιππείς του Αριστοφάνη παρωδεί το ιαμβικό τριμετρο των Ηρακλειδων
ανακατεψε και χωσ'τα μαζι στο έντερο για λουκανικα
τα πραγματα
τάραττε καὶ χόρδευ ὁμοῦ τὰ πράγματα
.
.
Ευριπίδης Ηρακλειδαι
στίχοι 574-596
Παρθένος
χαίρε,σεβασμιε γέροντα,και διδαξε για χάρη μου
τέτοιοι τούτα δω τα παιδια
σ'ολα σοφοι να γινουν,
οπως εσύ ακριβώς,όχι περισσότερο,
γιατί τους είναι αρκετο,
και προσπαθησε να τους σώσεις
να μην πεθανουν,
δειχνωντας προθυμία,
παιδιά σου είμαστε,στα χέρια σου έχουμε ανατραφεί,
βλέπεις όμως κι εμένα
την ώρα του γάμου μου
να προσφερω αντί αυτών εδώ
να πρόκειται να πεθανω,
κι εσείς,των αδελφών μου η παρούσα συντροφιά,
να ευτυχισετε,
και μακάρι να σας συμβούν όσα
η δική μου καρδιά προηγουμενα απέτυχε να'χει,
και τον σεβασμιο γέροντα και την γερόντισσα
μέσα στο σπίτι να τιμάτε,
την Αλκμήνη του πατέρα μου τη μητερα
κι αυτούς εδώ τους ξένους,
κι αν απαλλαγή απ'τα βάσανα
και επιστροφή στη πατρίδα σας δωθεί ποτέ
απ'τους θεους,
να θυμάστε τη σωτειρα πως πρέπει να τη θαψτε,
το πιο καλό και δικαιο,
δεν σας παραστάθηκα γιατί
βοήθειας
ανάγκη είχα,
αλλά πρώτη για χάρη του γένους πεθανα,
αυτά αντί παιδιών είναι για μένα
ενθυμια
και της παρθενιας,
αν βέβαια κάτι κάτω απ'τη γη
υπάρχει,
μακάρι πάντως τίποτα να μην υπάρχει,
γιατί αν κι εκεί έχουμε
εμείς οι πεθαμένοι απ'τους θνητούς εγνοιες
δεν ξέρω προς τα πού κανεις θα στραφεί ,
γιατί ο θάνατος των συμφορών
το πιο μεγάλο φάρμακο
νομιζεται
Παρθένος
Ὦ χαῖρε, πρέσβυ, χαῖρε καὶ δίδασκέ μοι
[575] τοιούσδε τούσδε παῖδας, ἐς τὸ πᾶν σοφούς,
ὥσπερ σύ, μηδὲν μᾶλλον· ἀρκέσουσι γάρ.
Πειρῶ δὲ σῶσαι μὴ θανεῖν, πρόθυμος ὤν·
σοὶ παῖδές ἐσμεν, σαῖν χεροῖν τεθράμμεθα.
Ὁρᾷς δὲ κἀμὲ τὴν ἐμὴν ὥραν γάμου
[580] διδοῦσαν ἀντὶ τῶνδε κατθανουμένην.
Ὑμεῖς τ', ἀδελφῶν ἡ παροῦσ' ὁμιλία,
εὐδαιμονοῖτε, καὶ γένοιθ' ὑμῖν ὅσων
ἡμὴ πάροιθε καρδία σφαλήσεται.
Καὶ τὸν γέροντα τήν τ' ἔσω γραῖαν δόμων
[585] τιμᾶτε πατρὸς μητέρ' Ἀλκμήνην ἐμοῦ
ξένους τε τούσδε. Κἂν ἀπαλλαγὴ πόνων
καὶ νόστος ὑμῖν εὑρεθῇ ποτ' ἐκ θεῶν,
μέμνησθε τὴν σώτειραν ὡς θάψαι χρεών·
κάλλιστά τοι δίκαιον· οὐ γὰρ ἐνδεὴς
[590] ὑμῖν παρέστην, ἀλλὰ προύθανον γένους.
Τάδ' ἀντὶ παίδων ἐστί μοι κειμήλια
καὶ παρθενείας, εἴ τι δὴ κάτω χθονός·
εἴη γε μέντοι μηδέν. Εἰ γὰρ ἕξομεν
κἀκεῖ μερίμνας οἱ θανούμενοι βροτῶν,
[595] οὐκ οἶδ' ὅποι τις τρέψεται· τὸ γὰρ θανεῖν
κακῶν μέγιστον φάρμακον νομίζεται.
.
.
.
χνκουβέλης cncouvelis
μεταφράζοντας
Αισχύλος Πέρσαι
στίχοι 302-330
-ο Αγγελιοφόρος αναγγέλει στην βασίλισσα Ατοσα τις απώλειες των αρχηγών στην ναυμαχία της Σαλαμίνας
Αγγελιοφορος
κι ο Αρτεμβαρης ο διοικητής ιππέων μυρίων
στις απόκρημνες ακτές των Σιληνιων
χτυπιεται
κι ο χιλίαρχος Δαδακης από δόρυ πληγωμενος
μ'ελαφρυ σαλτο
έξω πεταχτηκε απ'το πλοίο,
κι ο Τενάγων ο άριστος των Βακτρίων
γνήσιος γόνος
στο θαλασοδαρμενο του Αίαντα νησί
περιπλανιέται,
ο Λιλαιος,κι ο Ἀρσάμης κι ο Ἀργήστης τρίτος,
αυτοί δω γύρω απ'το νησί
που θρέφει περιστέρια στροβιλιζομενοι
προσκρούουν στην τραχεια γη,
κι απ'τους Αιγύπτιους που στις πηγές
του Νείλου γειτονεύουν
ο Αρκτεύς,ο Αδεύης και τρίτος ο Φαρνούχος,
που την ασπίδα φέρει,
αυτοί δω απο ένα πλοίο επεσαν,
ο Μάταλλος απ'τη Χρυσή
ο αρχηγός μυρίων πεθαίνοντας,
επικεφαλής τρισμυρίων μαύρων ίππων,
την πυρομορφη πυκνή δασια
γενειάδα εβαφε,
αλλάζοντας το χρώμα με πορφυρή βαφη,
και ο Μάγος ο Άραβας,κι ο Ἀρτάβης απ'τη Βακτρια,
κάτοικος τραχιας γης,
εκεί χάθηκαν,
κι ο Ἄμιστρις ο Ἀμφιστρεύς που το κουραστικο
καλά χειρίζονταν δόρυ
κι αυτός ο γενναίος Ἀριόμαρδος
που στις Σάρδεις έφερε πένθος,
καθώς κι ο Σεισάμης απ'τη Μυσια,
κι ο Θάρυβις πέντε φορές επί πενήντα καραβιών
επικεφαλης,
το γένος απ'τη Λυρνα,όμορφος άντρας,
πεθαμένος κείτεται ο κακομοιρος
καθόλου τυχερός,
κι ο Συέννεσίς ο πρῶτος στην άντρεια,
αρχηγός των Κιλικων,
ένας άντρας που στους εχτρους
πολύ μεγάλο πονο προκαλεσε,
ένδοξα χαθηκε,
τόσους λοιπον τώρα απ'τους επικεφαλεις ανεφερα
κι ενώ πολλά υπάρχουν κακά λίγα αναγγέλλω
Αγγελιοφορος
302 Ἀρτεμβάρης δὲ μυρίας ἵππου βραβεὺς
στύφλους παρ᾽ ἀκτὰς θείνεται Σιληνιῶν.
χὠ χιλίαρχος Δαδάκης πληγῇ δορὸς
305πήδημα κοῦφον ἐκ νεὼς ἀφήλατο·
Τενάγων τ᾽ ἄριστος Βακτρίων ἰθαιγενὴς
θαλασσόπληκτον νῆσον Αἴαντος πολεῖ.
Λίλαιος Ἀρσάμης τε κἀργήστης τρίτος,
οἵδ᾽ ἀμφὶ νῆσον τὴν πελειοθρέμμονα
310νικώμενοι κύρισσον ἰσχυρὰν χθόνα·
πηγαῖς τε Νείλου γειτονῶν Αἰγυπτίου
Ἀρκτεύς, Ἀδεύης, καὶ φρεσεύης τρίτος
Φαρνοῦχος, οἵδε ναὸς ἐκ μιᾶς πέσον.
Χρυσεὺς Μάταλλος μυριόνταρχος θανών,
315ἵππου μελαίνης ἡγεμὼν τρισμυρίας,
πυρσὴν ζαπληθῆ δάσκιον γενειάδα
ἔτεγγ᾽, ἀμείβων χρῶτα πορφυρᾷ βαφῇ.
καὶ Μᾶγος Ἄραβος, Ἀρτάβης τε Βάκτριος,
σκληρᾶς μέτοικος γῆς, ἐκεῖ κατέφθιτο.
320Ἄμιστρις Ἀμφιστρεύς τε πολύπονον δόρυ
νωμῶν, ὅ τ᾽ ἐσθλὸς Ἀριόμαρδος Σάρδεσι
πένθος παρασχών, Σεισάμης θ᾽ ὁ Μύσιος,
Θάρυβίς τε πεντήκοντα πεντάκις νεῶν
ταγός, γένος Λυρναῖος, εὐειδὴς ἀνήρ,
325κεῖται θανὼν δείλαιος οὐ μάλ᾽ εὐτυχῶς·
Συέννεσίς τε πρῶτος εἰς εὐψυχίαν,
Κιλίκων ἄπαρχος, εἷς ἀνὴρ πλεῖστον πόνον
ἐχθροῖς παρασχών, εὐκλεῶς ἀπώλετο.
τοιῶνδ᾽ ἄρ᾽ ὄντων ‹ὧν› ὑπεμνήσθην πέρι,
330πολλῶν παρόντων ὀλίγ᾽ ἀπαγγέλλω κακά.
.
.
.
Beethoven Sonata quasi una fantasia no.14 opus 27 no.2-moonlight-
Valentina Lisitsa
https://youtu.be/ITidiBe-0T0?is=_LSdQ1OosW0m1Q7m
χνκουβέλης cncouvelis
Ludwich van Beethoven
Sonata quasi una fantasia
αρ. 14, έργο 27 αρ. 2,
η γυναίκα περιμένει στο δωμάτιο.
ο άντρας δεν πρόκειται να επιστρεψει
adagio sostenuto
-κουραστηκα να περιμένω,
λέει η γυναικα,
κάποτε φύτευα βασιλικούς στις γλάστρες,
στο ανθοδοχειο στο τραπεζι του σαλονιού
είχα πάντα λουλουδια,
ταιζα το κίτρινο ψαράκι στη γυαλα
allegretto
χόρευαν,
θυμήθηκε το χέρι του στη μέση της
-ηθελα να ξυπνω,είπε,χωρίς
να θυμαμαι
presto agitato
έπαψε να βγαίνει,
αισθάνονταν ότι κάτι εγκαταλείπει
στη μοναξιά του
κάποιος κοιμάται στο κρεβάτι της
είναι το σώμα του
φωτισμένο από τη σελήνη,
απο το δρόμο ακούστηκε
να φωνάζουν ένα ονομα
το δικό της
-κανεις δεν θα επιστρέψει από εκεί,ειπε
.
.
.
χνκουβέλης cncouvelis
μεταφραζοντας
Ιωάννης Στοβαιος (5ος αι. μ.Χ)Ανθολογιο
Ευριπίδης Ηρακλειδαι
από παλιά,εδώ και καιρό,
αυτή τη γνώμη έχω σχηματισει,
ο δίκαιος είναι απ'τη φύση του
για τους συνανθρωπους του ανθρωπος,
ενώ αυτος που στο κέρδος έχει το μυαλό του
παραδομενο
και στους τους φίλους αχρηστος
και στις συναλλαγές ακαταλληλος
Πάλαι ποτ' ἐστί τοῦτό μοι δεδογμένον·
ὁ μὲν δίκαιος τοῖς πέλας πέφυκ' ἀνήρ,
ὁ δ' εἰς τὸ κέρδος λῆμ' ἔχων ἀνειμένον
φίλοις τ' ἄχρηστος καὶ συναλλάξαι βαρύς
.
.
.
